سیری کامل در اصول فقه : دوره ده ساله دروس خارج اصول محمد فاضل لنکرانی جلد 13 صفحه 609

ضرری است، پس چرا لا حرج بر لا ضرر تقدم داشته باشد؟

لذا این هم شاید یکی از مؤیّدات همان معنایی است که ما در باب«لا ضرر و لا ضرار» می گوییم که اگر بخواهیم حکومت قاعدۀ لا حرج را بر قاعدۀ لا ضرر را بپذیریم باید لا ضرر را به آن نحوی که ما معنا کردیم معنا بکنیم و الا روی حرف مشهور، هیچ وجهی برای تقدم و برای حکومت ملاحظه نمی شود. هذا تمام الکلام در قاعدۀ لا ضرر.

پرسش:

1 - آیا صحیح است که قاعده لا ضرر هم حاکم باشد و هم محکوم ؟

2 - علت عدم جواز قیاس قاعده لا ضرر به شک سببی و مسببی چیست ؟

3 - اگر جایی تصرف مالک، موجب اضرار به غیر باشد و عدم آن، تحدید کردن تسلّط مالک باشد چه باید کرد؟

4 - آیا تعارض بین قاعده لا ضرر و قاعده لا حرج در مورد فوق صحیح است ؟

5 - علّت تقدّم قاعده لا حرج بر قاعده لا ضرر چیست ؟