سیری کامل در اصول فقه : دوره ده ساله دروس خارج اصول محمد فاضل لنکرانی جلد 13 صفحه 61

درس سیصد و سوم

اشاره

بسم الله الرحمن الرحیم

الحمد للّه ربّ العالمین و الصّلوه و السّلام علی سیّدنا و مولینا و نبیّنا أبی القاسم محمّد صلّی اللّه علیه و آله و سلّم و علی آله الطیّبین الطّاهرین المعصومین و لعنه اللّه علی أعدائهم أجمعین، من الآن الی قیام یوم الدّین.

نسبت بین حدیث«من زاد» و«لا تعاد»

بحث در این بود که نسبت بین حدیث«من زاد» که دلالت بر وجوب اعاده می کند و حدیث«لا تعاد» که دلالت بر عدم وجوب اعاده دارد، چه نسبتی است. عرض کردیم که ابتداء در هرکدام دو احتمال هست: یکی اینکه حدیث«من زاد» صورت زیاده عمدیه را شامل می شود یا نمی شود و در مقام مقایسه و نسبت سنجی حدیث«لا تعاد» با حدیث «من زاد» آیا جملۀ مستثنی منه را با توجه به استثناء، مستقل باید حساب بکنیم یعنی حدیث«لا تعاد» همان حیثی را که دلالت بر عدم اعاده می کند، همان حیث را در مقابل حدیث«من زاد» ملاحظه کنیم یا اینکه مجموع الجملتین ملاحظه می شود؟

بنابر اینکه حدیث«من زاد» صورت عمد را شامل بشود و دلالت بر بطلان مطلق زیاده بکند و حدیث«لا تعاد» هم جملۀ مستثنی منه را مستقلا در مقابل حدیث«لا تعاد» قرار بدهیم، ظاهر این است که نسبتشان عموم و خصوص من وجه می شود که در عموم