سیری کامل در اصول فقه: دوره ده ساله دروس خارج اصول محمد فاضل لنکرانی جلد 14 صفحه 97

چنین مسأله ای هست که به این کیفیت بتوانیم جملۀ خبریه را به جملۀ انشائیه تأویل کنیم؟

لذا این یک اشکال به کلام ایشان که کلام شیخ را با اینکه ظاهر روایت است این جور ایشان تضعیف فرمودند«فی غایه الضعف» و این احتمالی که خود ایشان می فرماید: «لا ینبغی الاشکال» در اینکه معنای روایت یک چنین معنایی هست، ما نفهمیدیم از کجا«لا ینبغی الاشکال»؟

(سؤال... و پاسخ استاد:) لازمۀ بیان ایشان این است که اگر در کلام امام کلمۀ یبنی بود همین معنا را می داد و حالا هم که کلمۀ یبنی وجود ندارد، باز همین معنا را می دهد. هر دو معنایش این است که«یجب البناء علی الیقین من وضوئه» و سؤال ما این است که این بنا از کجا آمده است؟ این تأویل جملۀ خبریه به انشائیه چه نقشی داشته است که کلمۀ بناء را از جیب خودمان اینجا اضافه کنیم.

اشکالات دیگری هم به کلام ایشان وارد است که کلام ایشان را صدرا و ذیلا مطالعه بفرمایید تا ببینیم که آن اشکالات چیست؟

پرسش:

1 - اشکال محقق نایینی را بر شیخ در لزوم تکرار جواب امام توضیح دهید.

2 - دفاع استاد را از شیخ در مورد لزوم تکرار جواب امام بیان کنید.

3 - نظر محقق نایینی(ره) درباره معنای روایت زراره چیست؟

4 - معنای برگشت جملۀ خبریه به انشائیه را در مقام، توضیح دهید.

5 - دلیل بطلان کلام محقق نایینی(ره) در برگشت معنای جمله خبریه به انشائیه چیست؟