- پیش درآمد 2
- اشاره 4
- فرق تحقیق با تتبّع 5
- معنای تحقیق 5
- ب: لازمهی تحقیق 5
- الگوی اهل تحقیق 6
- اهمیت تحقیق عالمانه 6
- ج: جایگاه تحقیق در عرصه رسالت حوزویان 6
- به نتیجه و ثمر نخواهد رسید 7
- برای ارایه ی دین 7
- پرورشگاه علم و تحقیق 7
- پایه و اساس 7
- تولید کتاب، انسان، مبلّغ و ... 8
- تحقیق مورد توجه و اهتمام بیشتر 8
- حجم عظیم 8
- تدارک فرصت و بالندگی 8
- رونق دادن به ذره ذرهی عمر هزاران انسان 9
- کار اول طلاب 9
- عمقی و محتوایی 9
- حوزه ی علمیّه، مرکز علم و تحقیق 9
- وظیفه و پاداش محقق 10
- لازمهی حوزهی علمیه 10
- کسب آمادگی لازم 10
- اشاره 11
- ابزارهای نو 12
- اصل در حوزه علمیّه 13
- ارزش گذاری پولی 13
- اساس پیشرفت 13
- انگیزه ی موفقیت 14
- اطلاع دقیق از فرهنگ جهانی 14
- اگر نباشد... 14
- اعتماد به نفس 14
- آینده نگری نیازها 15
- آزاد اندیش 15
- ایمان 15
- با خرج مالی کم 16
- باور عمومی 16
- با پول موازنه نشود 16
- بلند نظر، واقع بین و شجاع، صریح و با سعهی صدر 17
- بدون اخلاق 17
- بچه های مؤمن 17
- پاسخگویی به نیازهای روز جامعه 18
- پشتیبانی مالی و عنوانی 18
- پشتوانه ی آموزش 18
- پنج مأموریت و مسئولیت 19
- تقویت روحیه 19
- تکمیل کننده ی یک زنجیره 20
- جهت دهی 20
- جامعیّت 20
- خلأهای تحقیقی 21
- حفظ و بهره برداری 21
- دلگرمی 22
- روح پارسایانه ی بی عوض 22
- رأی مدیریت 22
- دوباره کاری های مضرّ 22
- سازمان دهی و جمع گرا 23
- زبان مناسب 23
- عنصر معنویت دینی 24
- عمل گرا و کارآمد 24
- گشودن آفاق جدید 25
- کارِ خیلی مهم 25
- کسب رتبه علمی 25
- کاربردی 25
- محوریت منافع شخصی 26
- مرکز تخصص یابی 26
- منبع تغذیه 27
- مطالعه و تحقیق 27
- نیازهای داخلی 28
- نیازهای کشور در تحقیقات تاریخی 28
- نوآوری و شگردهای دانشمندان 28
- نشاط 28
- یک اصل 29
- اشاره 30
- تحقیق در مبانی خط امام (ره) 32
- پروراندن محققان، بخش عمده کار حوزه 32
- تربیت محقق برای نوآوری در علوم حوزوی 32
- ضرورت بانک اطلاعات 33
- تریبون های آزاد 33
- توصیه به پایان نامه نویسی حوزوی 33
- نظام فراگیر درسی 34
- نیاز به محققین بیشتر حوزوی برای آینده 34
- نشستهای علمی 34
- نشریات و مجلات تخصصی 34
- مراکز متعدد تحقیقاتی 34
- وظیفهی حوزه علمیه 35
تکرار و موازی کاری
نکته دومی که به ذهن می رسد، این است که در این کارها اولاً، کارهای تکراری هست. ما چند تا کار اطلاع رسانی رایانه ای در اینجا مشاهده کردیم؛ پیدا بود کسانی که اینها را اداره می کنند، افراد کاملاً مسلط و به کار خودشان هم علاقه مندند؛ اما این کارها بعضاً در بخش عمده ی خودشان، با آن کار دیگر سهیم بودند؛ یعنی یک کار موازی و مکرری انجام می گیرد. کار موازی، کفر نیست! اما از دست دادن سرمایه است. بنابراین، این یک نکته که انسان کارهای موازی مشاهده می کند. حالا بعضی کارها موازی بود و تکراری بودنش واضح است- همان طور که ما عرض کردیم و مثالش را گفتیم- بعضی کارها صورتاً با هم تفاوت دارند، اما باطن کار یکی است. آدم می بیند که این کار عین همان کاری است که در آن غرفه ی دیگر انجام می گیرد. با این همه نیازی که ما به تحقیق داریم، شاید این گونه مکرر کاری ها اسراف به حساب آید.(1)
تکمیل کننده ی یک زنجیره
نظام اعطای امتیازات علمی و آیین نامههایی که در این زمینه هست، باید تطبیق کند با همین مطلب که کدام تحقیق منطبق است با نیاز کشور، و کدام تحقیق، تکمیل کنندهی یک زنجیرهی تحقیق و پژوهش است. ما گاهی در زمینههایی یک زنجیرهای داریم؛ حلقههای وسط این زنجیره مفقود است. تأمین این حلقهها خیلی اهمیت خواهد داشت. پس هدفدار کردن تحقیق علمی با توجه به نیازهای کشور و نیازهای صنعت و بقیهی بخشهای حیاتی کشور است.(2)
جامعیّت
اگر مجموعه های تحقیقی بخواهند تحقیق کنند، باید بروند تا گاوماهیِ آن تحقیق کنند. اگر به صورت علمی قرائنی بر صحت این برداشت وجود دارد، آنها را یادداشت می کنند؛ اگر قرائنی خلاف آن وجود دارد، آنها را هم یادداشت می کنند، بالاخره جمع بندی می کنند و موضوع را تشخیص می دهند.(3)
جهت دهی
فرض کنیم ما امروز می گوییم تولید علم، که اگر یک مجموعه ی تحقیقاتی مشغول کار علمی شوند و ندانند امروز دنیا در چه مرتبه و مرحله ای از علم قرار دارد و ما در کجای قافله ی علم هستیم، حتماً سرگرم مسایلی از علم می شوند که نیاز این لحظه ی زمانی ما نیست. این یک مثال بود؛ در همه ی مسایل همین طور است.(4)
1- به هنگام بازدید از نمایشگاه تخصصی طلاب در قم، 15/07/1379.
2- بیانات در دیدار استادان و اعضای هیئت علمی دانشگاه ها، 13/07/1385.
3- در دیدار اعضای مؤسسه امام هادی علیه السلام، 25/01/1380.
4- در دیدار اساتید و دانشجویان بسیجی، 18/03/1382.