دانش فقه الحدیث صفحه 347

ذکر نماز در آن و غیر این نکته - مثل اینکه امام فرموده: من اعرف از تو هستم - موجب اختلاف روایت که در نتیجه در حدیث باشند، نیست؛ زیرا خیلی واضح است که این گونه اختلاف نشأت از عدم تحفظ راوی گرفته، یا از اختلاف غرض آنها در نقل روایت که یکی را مفصل تر و جامع تر نقل کرده؛ چه اینکه عبداللّه بن ابی یعفور، شخصیت برجسته ای واست قطعاً از عبدالرحمن بن الحجاج برتر است؛ لذا او روایت را کامل تر و با خصوصیات بیشتری نقل کرده، ولی ابن حجاج روایت را مختصر کرده است. از نتیجۀ این بحث - که روایات را به یک روایت برگردانیم و روایات متعدد را که با الفاظ گوناگون نقل شده، یک روایت بدانیم - به خوبی دانسته می شود که شهرت روایی محقق نشده است. بلی، در صورتی که چند روایت وجود داشته باشد و احساس شود که روایات از ائمه مختلف اند، دانسته می شود که شهرت روایی محقق شده است. بر همین اساس است که آقای بروجردی به شهرت فتوایی اهمیت فراوان داده و از آن به عنوان جابر ضعف سند یاد کرده و بلکه آن را اولین مرجح در باب تعارض بین روایات می شمرد؛ ایشان در بحث نماز در لباس ابریشم فرموده:

«ثمّ لا یخفی إنّ الرجوع الی مخالفه العامه انّما هو لو لم نقل بتحقق الشهره علی الجواز وأما بتحققها فلا تصل النوبه الیها بناء علی ما حققناه فی محله من أنّ اوّل المرجحات الخبریه فی الشهره فی الفتوی».(1)

5. توجه به روایات عامّه؛

آقای بروجردی، علاوه بر توجه به قراین متصل در حدیث و منفصل یعنی قرائن کلامی و لفظی، به قراین حالیه و مقامیه نیز توجه داشته، بر خلاف فقیهانی که اصلاً توجه به روایات عامه نداشته و اصلاً چه بسا در فضای