سهل بن زیاد در آیینه علم رجال صفحه 123

اگر به کتاب توحید کافی و توحید مرحوم صدوق قدس سره نگاه کنیم، خواهیم دید که جناب کلینی قدس سره 28 روایت و جناب صدوق 21 روایت از روایاتی را که سهل در این باره نقل نموده است، آورده اند که همین بر یکتاپرستی سهل بن زیاد دلالت کرده و نشان می دهد که او ایمانی مانند دیگر مؤمنین داشته است. ما در بخش آینده به برخی از این روایات اشاره خواهیم کرد.

همچنین روایاتی که سهل نقل می کند خالی از غلوّ و تخلیط بوده و بیشتر مورد فتوای بزرگان قرار گرفته اند.

جناب وحید بهبهانی قدس سره در این باره می نویسد:

... وی بسیار روایت دارد و نیز روایات وی محکم و پذیرفتنی بوده و مورد فتوا قرار می گیرد....(1)

علامه بحرالعلوم قدس سره نیز درباره سالم بودن روایات سهل می نویسد:

... روایات او در اصول و فروع دین بسیار و همگی از ضعف و طعن سالم هستند، به ویژه آنکه در آنها نشانه ای از غلوّ و تخلیط - که سهل به آن متهم است - به چشم نمی خورد و این خود عادل ترین شاهد بر برائت سهل از مطالبی است که درباره او گفته می شود....(2)

خلاصه آن که: نوشتن چنین کتابی و نقل چنان روایاتی تنها از کسی سرمی زند که به دینی چون دین مسلمانان معتقد باشد نه دینی مانند دین غلات.

8. وجود نام سهل در سلسله اسناد کتاب کامل الزیارات

در چند جای کتاب کامل الزیارات، روایاتی از سهل بن زیاد نقل شده است؛ از جمله می توان به موارد زیر اشاره کرد. ابن قولویه می فرماید:

1. محمد بن یعقوب کلینی از عدّه ای از أصحاب از سهل بن زیاد ازأحمد بن محمد بن أبی نصر نقل کرد که او گفت: «به أبی الحسن علیه السلام