سهل بن زیاد در آیینه علم رجال صفحه 126

فالماء علی ای شئ هو؟ قال: «علی الصخره» قلت: فعلی ای شئ الصخره ؟ قال: «علی قرن ثور املس» قلت: فعلی ای شئ الثور؟ قال: «علی الثری» قلت: فعلی ای شئ الثری ؟ فقال: «هیهات عند ذلک ضل علم العلماء».(1)

3. حدثنا محمد بن ابی عبدالله قال: حدثنا سهل بن زیاد عن الحسن بن العباس ابن الحریش عن أبی جعفر الثانی علیه السلام فی قوله: «لکیلا تأسوا علی ما فاتکم»، قال: قال ابوعبدالله علیه السلام: «سأل رجل أبی علیه السلام عن ذلک فقال: نزلت فی زریق وأصحابه واحده مقدمه وواحده».(2)

10. شیخ اجازه بودن سهل بن زیاد

برخی از دانشمندان چون مرحوم وحید بهبهانی قدس سره سعی کرده اند از راه «شیخ اجازه بودن»، سهل بن زیاد را توثیق کنند و برخی دیگر هم بدون این که در پی اثبات وثاقت او از این راه باشند، تنها روایات او را به خاطر شیخ اجازه بودنش، معتبر می دانند.

مرحوم سید بحرالعلوم قدس سره در این رابطه می فرماید:

بدان که روایت از جهت او صحیح است، اگرچه بگوییم او ثقه نیست، زیرا او از مشایخ اجازه است، چراکه او در طبقه ایشان واقع شده است، پس زیانی به صحّت سند نمی رساند، مانند سایر مشایخ اجازه ای که در کتاب های رجالی توثیق نشده اند ولی با این وجود أخبارشان صحیح شمرده می شود، مثل محمد بن إسماعیل بندقی و احمد بن محمد بن یحیی العطار و احمد بن محمد بن حسن بن ولید و احمد بن عبدالواحد و إبن أبی جید و حسین بن حسن بن أبان و مانند ایشان.(3)

1- (1) همان.
2- (2) همان، 351:2، ذیل تفسیر سوره حدید.
3- (3) «ثم اعلم أنّ الروایه من جهته صحیحه و إن قلنا بأنّه لیس بثقه، لکونه من مشایخ الإجازه، لوقوعه فی طبقتهم» (سید مهدی بحرالعلوم، فوائد الرجالیه، 25:3).