سهل بن زیاد در آیینه علم رجال صفحه 83

3. فراوانی روایات سهل بن زیاد؛

4. فراوانی نقل اجلّاء و ثقات از وی؛

5. شیخ اجازه بودن سهل؛

6. وجود نام وی در سلسله اسناد کتاب کامل الزیارات؛

7. وجود نام وی در سلسله اسناد کتاب تفسیر قمی؛

8. نقل جناب کشی از او؛

9. عدم ورود نکوهش و لعن از سوی سه امام معصوم علیهم السلام نسبت به سهل در زمان فتنه غالیون؛

10. مکاتبه او با امام عسکری علیه السلام؛

11. سالم بودن روایات وی و مورد عمل قرار گرفتن آن ها از سوی فقیهان.

گفتار یکم: انگیزه های تضعیف

1. تضعیف و بیرون شدن سهل به دست احمد بن محمد بن عیسی اشعری

مهم ترین دلیلی که برای اثبات ضعف سهل بن زیاد اقامه شده، شیوه برخورد احمد بن محمد بن عیسی با اوست. شیوه ای که حاکی از اوج تنش میان وی و سهل بن زیاد بوده و در پایان به بیرون کردن سهل بن زیاد از قم انجامیده است. ما پیش از واکاوی این رفتار، نخست نگاهی کوتاه به سرگذشت و ویژگی های احمد بن محمد بن عیسی در کتاب های رجالی خواهیم داشت تا رفتار وی درباره سهل، بهتر ارزیابی شود.

سرگذشت احمد بن محمد بن عیسی اشعری

احمد بن محمد یکی از بزرگان و فقیهان قم بود که افتخار زندگی در دوران چهار امام معصوم یعنی امام رضا، امام جواد، امام هادی و امام عسکری علیهم السلام را پیدا کرد. وی آن چنان در نزد مردم آبرومند بود که وی را به عنوان رئیس خود پذیرفته بودند و هرگاه سلطانی به قم وارد می شد، با وی دیدار می کرد.(1)