جمله حالیه: گاهی جمله در محلّ حال قرار می گیرد که در این صورت محلاًّ منصوب است.
مثال: جاءَ زیدٌ یدُهُ علی رَأسِهِ.
در این مثال جمله "یدُهُ علی رأسِهِ" جمله حالیه و در محلّ نصب است.
تمییز
تمییز اسم نکره ای است که ابهامِ مستقر در ذات یا نسبت را بر طرف می کند.
تمییز غالباً منصوب است و عامل نصب آن در تمییزِ رافع ابهام از ذات، همان ذات و در تمییز رافع ابهام ازنسبت، فعل یا شبه فعل است.
مثال1: رأیتُ أحَدَ عَشَرَ کَوکباً
ترکیب: رأیتُ: فعل و فاعل، أحَدَ عَشَرَ: مفعول به، محلاً منصوب و عامل در تمییز کوکباً: تمییز.
مثال2: هذا رِطلٌ زیتاً.
ترکیب: هذا: مبتدا، رِطْلٌ: خبر، زیتاً: تمییز.
مثال3: وَاشْتَعَلَ الرَّأْسُ شَیباً.
ترکیب: واو: به حسب ماقبل، اِستَعَلَ: فعل و عامل در تمییز، الرَّأسُ: فاعل، شیباً: تمییز بری اشتعل الرأس.
[شماره صفحه واقعی : 54]