کتابخانه بالقرآن

دروس حوزه علمیه جدید پایه 1 صفحه 1475

صفحه 1475

1- هود : ١١١.

2- یس : ٣٢.

3- یوسف : ٣.

4- الشعراء : ١٨٦.

5- المزمل : ٢٠.

6- یعنی : دوست میدارم جماعت صالحان را وحال آنکه نیستم از ایشان امید است که خداوند روزی کند مرا صلاح را. شاهد در لعلّ است که از برای ترجّی است و نصب داده است الله را بنابر اینکه اسم باشد از برای او و جمله یرزقنی صلاحاً در محلّ رفع است وخبر است از برای او. (جامع الشواهد).

وشذّ الجرّ بها نحو : لَعَلَّ زَیْدٍ قائِمٌ ، وفی لَعَلَّ لغات : عَلَّ ، وَعنَّ ، وأنَّ ، ولَأنَّ ، ولَعَنَّ. وعند المبرّد اصله عَلَّ زید فیه اللام والبواقی فروع.

فصل : حروف العطف

وهی عشره : «الواو ، والفاء ، وثُمَّ ، وحَتّی ، وأوْ ، وإمّا ، وأمْ ، ولا ، وبَلْ ، ولکِن». فالأربعه الأُول للجمع.

فالواو : للجمع مطلقاً نحو : جاءَ زَیْدٌ وَعَمْروٌ ، سواء کان زیدٌ مقدّماً فی المجیء أم عمرو.

والفاء : للترتیب بلا مهله نحو : قامَ زَیْدٌ فَعَمْروٌ ، إذا کان زیدٌ مقدّماً بلا مهله.

وثُمَّ : للترتیب بمهله نحو : دَخَلَ زَیْدٌ ثُمَّ خالِدٌ ، إذا کان زیدٌ مقدّماً بالدخول وبینهما مهله.

وحَتّی : کثُمَّ فی الترتیب والمهله إلّا أنّ مهلتها أقلّ من مهله ثُمَّ ، ویشترط أن یکون معطوفها داخلاً فی المعطوف علیه ، وهی تفید قوّه نحو : ماتَ الناسُ حَتَّی الْأنْبیاءُ ، أو ضعفاً فیه نحو : قَدِمَ الْحاجُّ حَتَّی المُشاهِ.

و «أوْ» و «إمّا» و «أمْ» ، هذه الثلاثه لثبوت الحکم لأحد الأمرین لا بعینه نحو : مَرَرْتُ بِرَجُلٍ أوْ امرأهٍ.

و «إمّا» : إنّما یکون حرف العطف إذا کان تقدّم علیها «إمّا» اُخری نحو : الْعَدَدُ إمّا زَوْجُ وَإمّا فَرْدٌ. ویجوز أن یتقدّم إمّا علی أوْ نحو : زَیْدٌ إمّا کاتِبٌ أو لَیْسَ بِکاتِب.

[شماره صفحه واقعی : 58]