کتابخانه بالقرآن

دروس حوزه علمیه جدید پایه 1 صفحه 1486

صفحه 1486

1- یعنی : کم کن ملامت وعتاب را ای عاذله وفکر بکن در سخن من درباره تو پس اگر راست گفته ام ورسیده ام بسخن پس ملامت مکن وبگو که راست گفته است و خوب فهمیده است. شاهد در دخول تنوین ترنم است در آخر فعل که اصاباً بوده باشد. (جامع الشواهد : ج ١ ص ١٤٥).

2- یعنی : می گوید دختر من که به تحقیق رسیده است وقت سفر کردن به جهت طلب روزی نیکویی ای پدر من. شاید تو بیابی روزی را یا امید است که تو غنیمت ببری از این سفر ، پس استخاره بکن و طلب خیر بکن از خدا در قصد کردن در سفر و واگذار قول خودت را که شاید بهره مند نشوم بخیری هرگاه سفر کنم و حاصل نشود از برای من غیر تعب و مشقت. شاهد در دخول تنوین ترنم است در «اناکاً» و «عساکاً». (جامع الشواهد).

تَضْرِبَنَّ وألا تضْرِبنَّ.

وقد یدخل النون علی القسم وجوباً لوقوع القسم علی ما یکون مطلوباً للمتکلّم غالباً فأراد أن لا یکون آخر القسم خالیاً عن معنی التأکید کما لا یخلو أوّله منه نحو : وَاللهِ لَأفْعَلَنَّ کَذا.

واعلم أنّه یجب ضمّ ما قبلها فی الجمع المذکّر نحو : اضْربُنَّ ، لتدلّ علی واو الجمع المحذوف وکسر ما قبلها فی الواحد المؤنّث المخاطبه نحو : اضْرِبنَّ ، لتدلّ علی الیاء المحذوفه ، والفتح فیما عداها.

أمّا فی المفرد فلأنّه لو انضمّ لالتبس بالجمع المذکّر ولو کسر لالتبس بالمخاطبه ، وأمّا فی المثنّی وجمع المؤنّث فلأنّ ما قبلها ألف نحو : اضْربانِّ واضْربْنانِّ ، وزیدت الألف فی الجمع المؤنّث قبل نون التأکید لکراهه اجتماع ثلاث نونات ، نون المضمر ، ونون التأکید.

ونون الخفیفه لا تدخل علی التثنیه أصلاً ولا فی الجمع المؤنّث لأنّه لو حرّک النون لم یبق علی الأصل فلم یکن خفیفه ، وإن ابقوها ساکنه فیلزم التقاء الساکنین علی غیر حدّه وهو غیر حسن.

والحمد لله ربّ العالمین وصلّی الله علی خاتم النبیّین وسیّد الوصیّین.

[شماره صفحه واقعی : 69]