کتابخانه بالقرآن

دروس حوزه علمیه جدید پایه 1 صفحه 763

صفحه 763

1- شرح رضی بر شافیه،ج 1،ص 111.

2- نوح7/.

3- هود61/.

4- العلق7/.

5- المؤمنون76/.

6- الأعراف150/.

7- البقره34/.

هُوَ أَدْنی بِالَّذِی هُوَ خَیْرٌ

-1

، فَإِذَا الَّذِی اسْتَنْصَرَهُ بِالْأَمْسِ یَسْتَصْرِخُهُ (2)، قالَ عَسی رَبُّکُمْ أَنْ یُهْلِکَ عَدُوَّکُمْ وَ یَسْتَخْلِفَکُمْ فِی الْأَرْضِ فَیَنْظُرَ کَیْفَ تَعْمَلُونَ (3).

فصل 10.باب افعیلال

اشاره

افْعالَّ\یَفْعالُّ\اِفْعیلالاً،مانند:اِحْمارَّ\یَحْمارُّ\اِحْمیراراً

این باب غالباً در الوان و عیوب حسی و ظاهری به کار می رود و همیشه لازم است.

معنای این باب بیان تدریج و مبالغه است مانند:اِحْمارَّ الْحَدیدُ(آهن تدریجاً بسیار سرخ شد).صرف اجمالی باب افعیلال چنین است:

ماضی معلوم:اِحْمارَّ...اِحْمارَرْنَ...

مضارع معلوم:یَحْمارُّ...یَحْمارِرْنَ...

ماضی مجهول:اُحْمُورَّ بِهِ...

مضارع مجهول:یُحْمارُّ بِهِ...

امر معلوم:«لِیَحْمارِرْ\لِیَحْمارَّ\لِیَحْمارِّ»لِیَحْمارّا...

نهی:«لا یَحْمارِرْ\لا یَحْمارَّ\لا یَحْمارِّ»لا یَحْمارّا...

توجه کنید

معناهایی که برای ابواب مشهور ثلاثی مزید برشمردیم و یا برای ابواب غیر مشهور یا نادر ثلاثی مزید یا ابواب رباعی مجرد و رباعی مزید ذکر خواهد شد -همان گونه که در باب افعال متذکر شدیم-معانی انحصاری این ابواب نیست،بلکه هریک از ابواب مذکور ممکن است در معنا یا معانی دیگری نیز به کار رود که با مراجعه به زبان عربی و منابع صرفی و کتب لغت،می توان به آنها پی برد. (4)

[شماره صفحه واقعی : 167]