دروس حوزه علمیه جدید پایه 3 صفحه 1575

صفحه 1575

1- و تقییده بالإضافه، أو الوصف، أو المفعول، أو الحال، أو الظروف، أو بغیر ذلک. و یشترط فی القید: أن یکون له تأثیر فی وجه الشبه. و لهذا جعل قوله تعالی: هُنَّ لِبٰاسٌ لَکُمْ وَ أَنْتُمْ لِبٰاسٌ لَهُنَّ من باب تشبیه المفرد بالمفرد بلا قید. و نحو التعلم فی الصغر کالنقش فی الحجر.

2- و منه قول الشاعر: [المتقارب] کأن الدموع علی خدها بقیه طل علی جلنار فالمشبه مرکب من الدموع و الخد، و المشبه به مرکب من الطل و الجلنار.

3-و إما مفرد بمرکب: کقول الخنساء (1): [البسیط]

أغر أبلج تأتمّ الهداه به

کأنه علم فی رأسه نار

4-و إما مرکب بمفرد، نحو: الماء المالح کالسم (2).

و اعلم: أنه متی رکب أحد الطرفین لا یکاد یکون الآخر مفردا مطلقا بل یکون مرکبا. أو مفردا مقیدا، و متی کان هناک تقیید أو ترکیب کان الوجه مرکبا. ضروره انتزاعه من المرکب، أو من القید. و المقید.

المبحث الثالث فی تقسیم طرفی التشبیه: باعتبار تعددهما

اشاره

المبحث الثالث فی تقسیم طرفی التشبیه: باعتبار تعددهما (3)

ینقسم طرفا التشبیه، المشبه و المشبه به باعتبار تعددهما، أو تعدد أحدهما. إلی أربعه أقسام:

ملفوف، و مفروق، و تسویه، و جمع.

1-فالتشبیه الملفوف: هو جمع کل طرف منهما مع مثله، کجمع المشبه مع المشبه، و المشبه به مع المشبه به، بحیث یؤتی بالمشبهات معا علی طریق العطف، أو غیره، ثم یؤتی بالمشبهات بها کذلک او بالعکس کقوله: [مشطور البسیط]

لیل و بدر و غصن

شعر و وجه و قد

خمر و در و ورد

ریق و ثغر و خد

و کقوله: [البسیط]

تبسم و قطوب فی ندی و وغی

کالغیث و البرق تحت العارض البرد

[شماره صفحه واقعی : 204]

کتابخانه بالقرآن کتابخانه بالقرآن
نرم افزار موبایل کتابخانه

دسترسی آسان به کلیه کتاب ها با قابلیت هایی نظیر کتابخانه شخصی و برنامه ریزی مطالعه کتاب

دانلود نرم افزار کتابخانه