کتابخانه بالقرآن

دروس حوزه علمیه جدید پایه 6 صفحه 2239

صفحه 2239

فصل هشتم : اعجاز قرآن

اشاره

اعجاز از ریشۀ«عجز»(ناتوانی)به معنای ناتوان ساختن می باشد.ناتوان ساختن بر دوگونه است:یکی آن که توانایی کسی قهرا از وی سلب شود و او به عجز درآید؛ مثلا اگر شخصی قدرت مالی یا مقامی دارد،آن مال یا مقام از او با زور گرفته شود و او به خاک مذلّت بنشیند.دیگر آنکه کاری انجام گیرد که دیگران از انجام و یا هم آوردی با آن عاجز باشند،بدون آنکه دربارۀ آنان هیچ گونه اقدام منفی به عمل آمده باشد؛مثلا ممکن است کسی در کسب کمالات روحی و معنوی به اندازه ای پیشرفت کند که دست دیگران بدو نرسد و از روی عجز دست فرونهند .در مثل گویند:«فلان أخرس اعداءه؛فلانی زبان دشمنان خود را بند آورد».مقصود آن است که آن اندازه آراسته به کمالات گردیده و کاستی ها را از خود دور ساخته که جایی برای رخنۀ عیب جویان باقی نگذارده است.شاعر گوید:

شجو حسّاده و غیظ عداه أن یری مبصر و یسمع واع

«برای فزونی غم و اندوه حسودان وی و خشم و نگرانی دشمنانش،همین بس که بیننده ای چشم خود را بگشاید و شنونده ای گوش فرا دهد».یعنی آن اندازه فضایل محاسن اخلاقی وی فراگیر شده که هرکس چشم بگشاید و گوش فرا دهد جز آن نبیند و نشنود،به همین جهت دشمنان و حسودان خود را به زانو درآورده است.

اعجاز قرآن از نوع دوم است؛یعنی در بلاغت،فصاحت،استواری گفتار،رسا

[شماره صفحه واقعی : 342]