کتابخانه بالقرآن

دروس حوزه علمیه جدید پایه 6 صفحه 2315

صفحه 2315

3.نکته سوم؛آیا تحدّی-که نمایان گر اعجاز قرآن است-جنبۀ علمی قرآن را نیز شامل می شود؟بدین معنا که قرآن آن گاه که تحدّی نموده و هم آورد طلبیده،آیا به این گونه اشارات علمی نیز نظر داشته است؟یا آنکه بر اثر پیشرفت علم و پی بردن به برخی از اسرار علمی که قرآن به آن ها اشارتی دارد،گوشه ای از اعجاز این کتاب آسمانی روشن شده است.به عبارتی دیگر پس از آن که دانشمندان با ابزار علمی که در اختیار داشتند توانستند ازاین گونه اشارات علمی که تاکنون حالت ابهام داشته، پرده بردارند و در نتیجه به گوشه ای از احاطۀ صاحب سخن(پروردگار)پی ببرند و دریابند که چنین سخنی یا اشارتی در آن روزگار،جز از پروردگار جهان امکان صدور نداشته و بدین جهت مسألۀ اعجاز علمی قرآن مطرح گردیده است! برخی بر همین عقیده اند،که این گونه اشارات علمی دلیل اعجاز می تواند باشد.

ولی تحدّی به آن صورت نگرفته است،چون روی سخن در آیات تحدّی با کسانی است که هرگز با این گونه علوم آشنایی نداشته اند.بر این مبنا قرآن در جهت علمی همانند دیگر کتب آسمانی است،که صورت تحدّی به خود نگرفته اند،گرچه اشارات علمی دلیل اعجاز می توانند باشند (1).

ولی این طرز تفکّر از آنجا نشأت گرفته که گمان برده اند روی سخن در آیات تحدّی تنها با عرب معاصر نزول قرآن بوده است،در حالی که قرآن مرحله به مرحله از محدودۀ زمانی عصر خویش فراتر رفته و دامنۀ تحدّی را گسترش داده است،نه تنها عرب بلکه تمامی بشریّت را برای ابدیّت به هم آوردی فرا خوانده است.

یکی از آیات تحدّی که در سورۀ بقره است و پس از ظهور و گسترش اسلام در مدینه نازل گشته،تمامی مردم را مورد خطاب قرار داده است،پس از خطاب «یٰا أَیُّهَا النّٰاسُ اعْبُدُوا رَبَّکُمُ الَّذِی خَلَقَکُمْ وَ الَّذِینَ مِنْ قَبْلِکُمْ لَعَلَّکُمْ تَتَّقُونَ» -با فاصلۀ یک آیه- می فرماید: «وَ إِنْ کُنْتُمْ فِی رَیْبٍ مِمّٰا نَزَّلْنٰا عَلیٰ عَبْدِنٰا فَأْتُوا بِسُورَهٍ مِنْ مِثْلِهِ وَ ادْعُوا شُهَدٰاءَکُمْ مِنْ دُونِ اللّٰهِ إِنْ کُنْتُمْ صٰادِقِینَ. فَإِنْ لَمْ تَفْعَلُوا وَ لَنْ تَفْعَلُوا...» (2)همۀ مردم مخاطب قرار گرفته اند،تا چنان چه تردیدی در رابطه با صحّت وحی قرآنی در دل های شان راه یافته،آزمایش کنند آیا می توانند حتی یک سوره همانند قرآن بیاورند؟هرگز

[شماره صفحه واقعی : 418]

1- ر.ک:دکتر احمد ابو حجر؛التفسیر العلمی للقرآن فی المیزان،ص 131.
2- آیات شمارۀ 21 و 23 و 25.