کتابخانه بالقرآن

دروس حوزه علمیه جدید پایه 6 صفحه 2584

صفحه 2584

رائج است .

مبحث سوم : شرائط و طرق تحمل

اشاره

مقصود از شرائط تحمل حدیث ، شرائطی است که به هنگام تلقی و دریافت آن لازم است و مقصود از طرق تحمل حدیث ، شیوه هایی است که در میان محدثان برای دریافت حدیث متداول است . اینکه به بررسی این دو امر می پردازیم :

شرائط تحمل روایت

در مرحله تحمل حدیث تنها لازم است که راوی برخوردار از دو شرط عقل و تمییز باشد. مقصود از تمییز مرحله ای میان صباوت و بلوغ است ؛ یعنی راوی افزون بر عاقل بودن ، قدرت تمییز میان خیر و شر را داشته باشد. و به عکس مراحل نقل و پذیرش ، اسلام ، ایمان بلوغ و عدالت در مرحله تحمل شرط نیست .

بنابراین اگر کافر، یا منافق (= سایر فرق اسلامی غیر از امامیه ) یا غیر بالغ ، یا فاسق روایتی را به هر یک از طرق تحمل ، تلقی و دریافت کرده باشد، مفهوم تحمل تحقق یافته است ، هر چند حدیث در مرحله اداء و نقل ، زمانی از او پذیرفته می شود که دارای شرایط: اسلام ، ایمان ، بلوغ و عدالت باشد. دلیل مدعا وقوع این گونه تحمل در صدر اسلام است . به عنوان نمونه جبیربن مطعم به هنگام کفر شنید که پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم ) در نماز مغرب سوره طور خواند و آنگاه که اسلام آورد این حدیث سلام الله علیهانت پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم » را نقل کرد و از او پذیرفته شد(1).

شیوه های تحمل روایت

1- سماع گفتار شیخ ، سماع به معنای شنیدن است

[شماره صفحه واقعی : 190]

1- مقباس الهدایه ، ج 3، ص 58 - 59؛ مقدمه ابن صلاح ، ص 128.