اعراب جملات در عربی صفحه 6

ادوات ربط عبارتند از :

واو ، ولو ، ولا ، فا ، ثُمَّ ، حتّی و اَم منقطعه می باشند .

ترکیب متعدد :

جمله مرکبی است که از بیش از دو جمله ساخته شده و در عین حال دارای وحدت سیاق و موضوع است و این تعدد جملات ، غالباً با تکرار ادات ربط به هم مرتبط میشوند .

وَ لَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنْسانَ مِنْ سُلالَهٍ مِنْ طینٍ * ثُمَّ جَعَلْناهُ نُطْفَهً فی قَرارٍ مَکینٍ * ثُمَّ خَلَقْنَا النُّطْفَهَ عَلَقَهً فَخَلَقْنَا الْعَلَقَهَ مُضْغَهً فَخَلَقْنَا الْمُضْغَهَ عِظاماً فَکَسَوْنَا الْعِظامَ لَحْماً ثُمَّ أَنْشَأْناهُ خَلْقاً آخَرَ فَتَبارَکَ اللَّهُ أَحْسَنُ الْخالِقینَ * ( و ما انسان را از عصاره ای از گِل آفریدیم . آن گاه او را نطفه گردانیده و در جای استوار ( صلب و رحم ) قرار دادیم . آن گاه نطفه را علقه و علقه را گوشت پاره و باز آن گوشت را استخوان ساختیم و سپس بر استخوانها گوشت پوشانیدیم ( و پیکری کامل کردیم ) پس از آن ( به دمیدن روح پاک مجرد ) خلقتی دیگرش انشا نمودیم آفرین بر ( قدرت کامل ) خدای که بهترین آفرینندگان است ) مومنون 12 و 13 و 14

جمله پایه :

آن قسمت از جمله مرکب است که غالباً غرض اصلی گوینده یا نویسنده را در بر دارد .

جمله پیرو :

آن قسمت از جمله مرکب است که همراه جمله پایه می آید که به آن وابسته است و مفهومی از قبیل : زمان ، شرط ، علت و ..... را به مفهوم پایه می افزاید و قابل تأویل به مصدر و صفت است .

طرز تفکیک تعداد جمله موجود در یک جمله مرکب :

برای تفکیک تعداد جملات در یک جمله مرکب ، کافی است که تعداد مبتدا ها و تعداد فعلهای موجود در آن جمله مرکب را شمارش نمود .

توجه :

گاهی فعل جمله ، در تقدیر قرار میگیرد لذا در این حالت آنرا تشخیص داده و بایستی در شمارش در نظر گرفت . مانند :

* جملات قسم که معمولاً فعل اُقسِمُ در تقدیر است .

* جملات تسبیح که نُسَبِّح در تقدیر است .

* افعالی که به قرینه تکرار در تقدیر هستند .

* افعال قول مانند قیلَ که اغلب در تقدیرند .

* متعلق جار و مجرور یا ظرف در شبه جمله که در آن افعالی مثل کائنٌ یا موجودٌ ، در تقدیر است .

* و غیره .