اعراب جملات در عربی صفحه 67

در همان آیه شریفه : مصدر مؤول ( ما بَناها ) معطوف به ( السَّماءِ ) بوده و اعراب آن محلاً مجرور به حرف جرّ واو قسم می باشد و با توجه به ترجمه آن معنای جمله عوض میشود .

کیفیت اعراب جمله تأویل به مصدر شده :

چنانکه قبلاً ذکر گردید ، این جمله ها نسبت به موضع آن در کلام ، اعراب محلی می گیرند :

الف ) وقتی که مرفوع باشد :

أَنْ تَصْبِرُوا خَیْرٌ لَکُمْ وَ اللَّهُ غَفُورٌ رَحیم ( صبر کردنتان بهتر است برای شما و خدا آمرزنده و مهربانست ) نساء 25 أَنْ تَصْبِرُوا : مبتدا و محلاً مرفوع خَیْرٌ لَکُمْ : خبر است .

أَ لَمْ یَأْنِ لِلَّذینَ آمَنُوا أَنْ تَخْشَعَ قُلُوبُهُمْ لِذِکْرِ اللَّه ( آیا وقت آن نرسیده است که دلهای مؤمنان در برابر ذکر خدا و آنچه از حقّ نازل کرده است خاشع گردد ؟ ) حدید 16 أَنْ تَخْشَعَ : مبتدا و محلاً مرفوع قُلُوبُهُمْ لِذِکْرِ اللَّه : خبر است .

ب ) وقتی که منصوب باشد :

فَتَرَی الَّذینَ فی قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ یُسارِعُونَ فیهِمْ یَقُولُونَ نَخْشی أَنْ تُصیبَنا دائِرَهٌ فَعَسَی اللَّهُ أَنْ یَأْتِیَ بِالْفَتْحِ أَوْ أَمْرٍ مِنْ عِنْدِهِ فَیُصْبِحُوا عَلی ما أَسَرُّوا فی أَنْفُسِهِمْ نادِمین (( ولی ) کسانی را که در دلهایشان بیماری است می بینی که در ( دوستی با آنان ) ، بر یکدیگر پیشی می گیرند ، و می گویند : می ترسیم حادثه ای برای ما اتفاق بیفتد ( و نیاز به کمک آنها داشته باشیم ! ) شاید خداوند پیروزی یا حادثه دیگری از سوی خود ( به نفع مسلمانان ) پیش بیاورد و این دسته ، از آنچه در دل پنهان داشتند ، پشیمان گردند ) مائده 52 مصدر مؤوّل ( أن تصیبنا ) در محلّ نصب مفعول به و ( أَنْ یَأْتِیَ ) مصدر مؤوّل ( أن یأتی ) در محلّ نصب خبر ( عسی ) می باشد .

وَ ما کانَ هذَا الْقُرْآنُ أَنْ یُفْتَری مِنْ دُونِ اللَّهِ وَ لکِنْ تَصْدیقَ الَّذی بَیْنَ یَدَیْهِ وَ تَفْصیلَ الْکِتابِ لا رَیْبَ فیهِ مِنْ رَبِّ الْعالَمین ( شایسته نبود ( و امکان نداشت ) که این قرآن ، بدون وحی الهی به خدا نسبت داده شود ولی تصدیقی است برای آنچه پیش از آن است ( از کتب آسمانی ) ، و شرح و تفصیلی بر آنها است شکّی در آن نیست ، و از طرف پروردگار جهانیان است ) یونس 37 مصدر مؤوّل ( أن یفتری ) فی محلّ نصب خبر ( کان )