- سخن دبیر علمی همایش 1
- مقدّمه 3
- یک (متون کهن و دانش نامه ها) 9
- چکیده 9
- اشاره 9
- 1- سفر رسول خدا صلی الله علیه و آله برای بار دوم به شام 9
- پسران و فرزندان رسول خدا صلی الله علیه و آله و نام های ایشان 14
- چکیده 15
- اشاره 15
- 2- سخن از ازدواج پیمبر صلی الله علیه و آله با خدیجه علیها السلام 15
- اشاره 18
- چکیده 18
- 3- ازدواج رسول خدا صلی الله علیه و آله با خدیجه علیها السلام 18
- سنّ آن حضرت 19
- رغبت خدیجه علیها السلام به ازدواج با آن حضرت 19
- سفر به شام 19
- نسب خدیجه علیها السلام 20
- ازدواج با خدیجه علیها السلام 20
- سخن خدیجه علیها السلام با ورقه بن نوفل 21
- فرزندان آن حضرت از خدیجه علیها السلام 21
- مادر ابراهیم 21
- 4- تزویج محمّد صلی الله علیه و آله خدیجه علیها السلام را ... 24
- اشاره 24
- چکیده 24
- ازدواج، تجارت، ابوطالب علیه السلام 25
- بیت 28
- بیت 28
- بیت 29
- بیت 29
- بیت 31
- بیت 32
- سفر بازرگانی رسول اکرم صلی الله علیه و آله 32
- بیت 33
- بیت 33
- سفر شام 33
- بیت 34
- بیت 35
- بیت 35
- بیت 36
- بیت 39
- بیت 40
- بیت 41
- بیت 42
- بیت 43
- مراجعت پیغمبر صلی الله علیه و آله از شام 47
- بیت 49
- بیت 50
- بیت 51
- بیت 52
- بیت 53
- بیت 54
- خواستاری بنی هاشم خدیجه علیها السلام را 54
- بیت 57
- خطبۀ ابوطالب علیه السلام 61
- بیت 62
- بیت 64
- بیت 66
- بیت 67
- عدد اولاد پیغمبر 67
- چکیده 69
- 5- ام المؤمنین خدیجه کبری علیها السلام 69
- اشاره 69
- کمال ایمان خدیجه کبری علیها السلام و پاره ای از شئونات خاصۀ او 75
- اطلاع خدیجه علیها السلام به احوال پیغمبر صلی الله علیه و آله از علمای یهود 79
- خواب دیدن خدیجه علیها السلام رسول خدا صلی الله علیه و آله را 80
- ورود اعمام النبی در خانۀ خدیجه علیها السلام به جهت سرمایه برای تجارت 81
- آمدن رسول خدا صلی الله علیه و آله به خانۀ خدیجه علیها السلام 83
- بار بستن رسول خدا صلی الله علیه و آله بر شتر در محضر خدیجه علیها السلام 84
- رفتن رسول خدا صلی الله علیه و آله به جانب شام برای تجارت 86
- نزول قافله به وادی الامواء و جریان سیل 88
- نزول قافله بر سر چاه و پر کردن ابوجهل آن چاه را 89
- رسیدن قافله به وادی ذبیان و قصۀ اژدها 89
- قصاید بنی هاشم در وادی ذبیان 90
- ایجاد نخلستان در وادی بی آب 92
- ورود قافله به شام و قصۀ سعید بن قمطور با رسول خدا صلی الله علیه و آله 96
- مراجعت رسول خدا صلی الله علیه و آله از سفر شام و دیدن خدیجه علیها السلام قبۀ نور را 98
- ورود رسول خدا صلی الله علیه و آله به خانۀ خدیجه علیها السلام و مکالمات ایشان 101
- وارد شدن صفیه بنت عبدالمطلب بر خدیجه علیها السلام برای تحقیق مطلب 105
- وارد شدن ورقه بر خدیجه علیها السلام و مکالمات ایشان در باب مزاوجت 106
- کیفیت عروسی خدیجۀ کبری علیها السلام 110
- سلام آوردن جبرئیل از جانب حق تعالی برای خدیجه علیها السلام 121
- حامله شدن خدیجه علیها السلام به فاطمۀ زهرا علیها السلام و مسئلت او از خدای تعالی 123
- اولاد ام المؤمنین خدیجۀ کبری علیها السلام 134
- وفات خدیجه کبری علیها السلام و آوردن کفن از جانب حق تعالی 138
- چکیده 140
- 6- حضرت خدیجه علیها السلام در دایره العارف بزرگ اسلامی 140
- اشاره 140
- کتابنامه 148
- 7- حضرت خدیجه علیها السلام در دانشنامۀ جهان اسلام 149
- اشاره 149
- چکیده 149
- کتابنامه 162
- 8- خدیجه علیها السلام در دایرهالمعارف تشیع 163
- اشاره 163
- چکیده 163
- کتابنامه 170
- اشاره 171
- چکیده 171
- 9- حضرت خدیجه علیها السلام در دانشنامۀ فاطمی 171
- فضایل و مناقب 184
- کتابنامه 192
- 10- خدیجه بنت خویلد علیها السلام در دایره المعارف صحابۀ پیامبر اعظم صلی الله علیه و آله 193
- چکیده 193
- اشاره 193
- اسلام آوردن خدیجه علیها السلام 197
- فضائل حضرت خدیجه علیها السلام 199
- علاقۀ پیامبر صلی الله علیه و آله به خدیجه علیها السلام 200
- فرزندان حضرت خدیجه علیها السلام 202
- درگذشت حضرت خدیجه علیها السلام 202
- حسادت عایشه به حضرت خدیجه علیها السلام 203
- وفات خدیجه علیها السلام 204
- کتابنامه 205
- 11- خدیجه بنت خویلد علیها السلام در دایره المعارف قرآن کریم 206
- نخستین و برترین همسر پیامبر صلی الله علیه و آله و اولین زن مسلمان 206
- چکیده 206
- اشاره 206
- خدیجه علیها السلام پیش از اسلام 207
- خدیجه علیها السلام و پیامبر صلی الله علیه و آله 209
- خدیجه علیها السلام و اسلام 212
- شأن و منزلت خدیجه علیها السلام 215
- شأن نزول برخی از آیات در بارۀ خدیجه علیها السلام 217
- کتابنامه 219
- اشاره 220
- چکیده 220
- 12- خدیجه علیها السلام در دایره المعارف اسلام و نقد آن 220
- کتابنامه 223
- اشاره 224
- مقدّمه 224
- اشکالات ساختاری 225
- 1. ازدواج های حضرت خدیجه علیها السلام پیش از ازدواج با پیامبر صلی الله علیه و آله 230
- اشکالات محتوایی 230
- 2. شریک تجاری پیامبر صلی الله علیه و آله 233
- 3- استقلال اقتصادی حضرت خدیجه علیها السلام 234
- 4. حمزه؛ وکیل پیامبر صلی الله علیه و آله در ازدواج 236
- 5. پیامبر صلی الله علیه و آله؛ مباشر حضرت خدیجه علیها السلام 237
- 6. علّت پیشنهاد ازدواج از سوی حضرت خدیجه علیها السلام 238
- 7- شخصیت دادن به حکیم بن حزام 240
- 8. نقش حضرت خدیجه علیها السلام در تأیید رسالت پیامبر صلی الله علیه و آله 243
- 9- ثروت حضرت خدیجه علیها السلام در اختیار پیامبر صلی الله علیه و آله 249
- کتابنامه 252
- دو (زندگینامه و موضوعات خاص) 253
- اشاره 253
- چکیده 254
- 13- خدیجه علیها السلام قسمتی از پیامبری محمّد صلی الله علیه و آله بود 254
- اشاره 254
- در آخرین نگاه های خدیجه علیها السلام چه بود؟ 257
- کتابنامه 261
- چکیده 262
- 14- ازدواج با خدیجه علیها السلام 262
- اشاره 262
- ازدواج پیامبر صلی الله علیه و آله 265
- فرزندان رسول خدا صلی الله علیه و آله 269
- زَیْد بن حارثه 271
- ولادت فاطمه علیها السلام دختر پیامبر صلی الله علیه و آله 272
- کتابنامه 273
- اشاره 275
- چکیده 275
- 15- خدیجه علیها السلام ملکه اسلام 275
- با چه شرایطی باید ازدواج کرد؟ 276
- علل ظاهری و باطنی این ازدواج 278
- کیفیت خواستگاری خدیجه علیها السلام 280
- سن خدیجه علیها السلام 282
- کتابنامه 282
- 16- ازدواج حضرت خدیجه علیها السلام با پیامبر صلی الله علیه و آله 283
- داستان آشنایی پیامبر اکر صلی الله علیه و آله و خدیجه کبری علیها السلام 283
- چکیده 283
- اشاره 283
- ازدواج حضرت رسول صلی الله علیه و آله با خدیجۀ کبری علیها السلام به نقل از ابن اثیر 285
- ازدواج پیامبراکرم صلی الله علیه و آله و خدیجه کبری علیها السلام در تاریخ طبری 286
- داستان ازدواج پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله به نقل از جواد فاضل 286
- داستان ازدواج و زندگی پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و خدیجه علیها السلام به نقل از «اعیان الشیعه» 295
- داستان خدیجه کبری علیها السلام در کتاب ریاحین الشریعه 299
- معجزات پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله به نقل از «ریاحین الشریعه» 304
- کیفیت عروسی خدیجۀ کبری علیها السلام 307
- چکیده 310
- معرّفی خدیجه علیها السلام در چند سطر 310
- اشاره 310
- 17- حضرت خدیجه علیها السلام 310
- اسلام خدیجه علیها السلام 312
- در دورۀ رسالت 313
- سیرت خدیجه علیها السلام 315
- خدیجه علیها السلام در احادیث رسول گرامی صلی الله علیه و آله 317
- منزلت خدیجه علیها السلام نزد رسول گرامی صلی الله علیه و آله 322
- سخنان بزرگان و دانشمندان در بارۀ خدیجه علیها السلام 324
- کتابنامه 331
- 18- پرتوهایی از زندگانی بانو خدیجۀ کبری علیها السلام 334
- اشاره 334
- چکیده 334
- خانواده 335
- پدر 335
- ولادت 336
- مادر 336
- خواهران و برادران 336
- کنیه 337
- ایمان استوار به خدا 337
- نام گذاری 337
- ویژگی های اخلاقی 337
- پاک دامنی 338
- ارادۀ قوی 338
- صبر 338
- علاقه به تجارت 339
- سخاوت 339
- خدیجه علیها السلام در هاله ای از تکریم 340
- اشاره 340
- 1. تحیت خدای تعالی بر خدیجه علیها السلام 341
- 2. خانۀ خدیجه علیها السلام در بهشت 341
- تکریم پیامبر صلی الله علیه و آله از خدیجه علیها السلام 342
- ستایش ابوطالب علیه السلام از خدیجه علیها السلام 344
- افتخار امام حسن علیه السلام به جدۀ خویش 344
- افتخار امام حسین علیه السلام به جدّۀ خویش 345
- افتخار امام زین العابدین علیه السلام 345
- جلوه هایی از زندگی جاهلی 346
- امام حسن عسکری علیه السلام 346
- بت پرستی 347
- بزرگ مردانی که بت ها را نپذیرفتند 348
- شکستن بت ها از سوی رسول خدا صلی الله علیه و آله 352
- زنده به گور کردن دختران 353
- زندگی اقتصادی 354
- کرنش و فرمان برداری 355
- حلف الفضول 356
- بی سوادی 356
- تجارت و وصلت 357
- دارالندوه 357
- تجارت رسول خدا صلی الله علیه و آله با دارایی خدیجه علیها السلام 358
- تحسین خدیجه علیها السلام از پیامبر صلی الله علیه و آله 359
- خواستگاری خدیجه علیها السلام از پیامبر صلی الله علیه و آله 359
- خطبۀ ابوطالب علیه السلام 360
- تحلیل خطبۀ ابوطالب علیه السلام 361
- سن خدیجه علیها السلام 362
- سن پیامبر صلی الله علیه و آله 362
- ازدواج نکردن خدیجه علیها السلام با کسی غیر از پیامبر صلی الله علیه و آله 364
- خدیجه علیها السلام و بخشیدن اموالش به رسول خدا صلی الله علیه و آله 364
- 1. قاسم 365
- اشاره 365
- فرزندان خدیجه علیها السلام 365
- 2. عبد اللّه 366
- 4. طاهر 367
- 3. طیب 367
- القاب 368
- 5. فاطمۀ زهرا علیها السلام 368
- ولادت فاطمه علیها السلام 368
- اشاره 368
- کنیه ها 369
- شباهت فاطمۀ زهرا علیها السلام به رسول خدا صلی الله علیه و آله 370
- فضیلت فاطمه علیها السلام در احادیث رسول خدا صلی الله علیه و آله 371
- فاطمه علیها السلام در روزگار حیات پدر 373
- پس از وفات پدر 374
- به سوی بهشت برین 376
- 6. زینب 378
- 7. رقیه 380
- اشاره 381
- 8. ام کلثوم 381
- علت وفات ام کلثوم 382
- کتابنامه 383
- 19- حضرت خدیجه علیها السلام 389
- یک. ازدواج با خدیجه علیها السلام 389
- چکیده 389
- اشاره 389
- انگیزۀ این ازدواج فرخنده 391
- سفر تجارتی رسول خدا صلی الله علیه و آله برای خدیجه علیها السلام 393
- نقد و بررسی این داستان 397
- مراسم عقد و ازدواج 403
- خطبۀ عقد 404
- یک اشتباه تاریخی دیگر 404
- مهریه چقدر بود و چه کسی پرداخت؟ 406
- فرزندان رسول خدا صلی الله علیه و آله از خدیجه علیها السلام 409
- شمّه ای از فضایل خدیجه علیها السلام 411
- کتابنامه 414
- 20- خدیجه علیها السلام در خانۀ پیامبر صلی الله علیه و آله 415
- چکیده 415
- اشاره 415
- سفر دوم به شام 416
- ازدواج پیامبر صلی الله علیه و آله با خدیجه علیها السلام 417
- خطبۀ ابوطالب علیه السلام 420
- دین رایج 421
- نگاهی به سخنان ابوطالب علیه السلام 421
- پاسخ 422
- کابین خدیجه علیها السلام 423
- سن خدیجه علیها السلام به هنگام ازدواج 424
- یتیم قریش؛ دروغی مفتضح 427
- آیا پیامبر صلی الله علیه و آله با خدیجه علیها السلام به طمع ثروتش ازدواج کرد 429
- خدیجه علیها السلام، نمونۀ برتر 430
- خدیجه علیها السلام میان زنان قریش 430
- آیا دو همسرِ عثمان، دختران پیامبرند 435
- آیا زینب دختر رسول خدا صلی الله علیه و آله است، یا ربیبۀ او؟ 437
- خویشاوندی هند بن ابی هاله با امام حسن علیه السلام از ناحیۀ مادر 440
- رقبای علی علیه السلام 440
- کتابنامه 442
سخن دبیر علمی همایش
بررسی ابعاد شخصیت ام المومنین حضرت خدیجۀ کبری علیها السلام از موضوعات مهم و شایستۀ تحقیق و بررسی است. مطالعۀ تاریخی زندگی آن بزرگوار نشان می دهد که ایشان هم در دوران جاهلیت، هم پس از بعثت رسول خدا دارای فضایل، اوصاف اخلاقی و کمالات معنوی فراوان بود. شخصیتی که در جامعۀ خود به عنوان الگوی زن برتر تأثیر به سزایی در گسترش صفات نیک انسانی داشت.
ایثار و فداکاری، عفت و پاک دامنی، دوراندیشی و درایت، عزم و اراده، عطوفت و سخاوت، کرامت و مهربانی، صبر و استقامت، و توجه به مستمندان، بخشی از صفات پسندیدۀ آن الهۀ کرامت است.
حضرت خدیجه علیها السلام نخستین لبیک گوی رسالت، همسر و هم سرّ رسول خدا صلی الله علیه و آله، انیس تهی دستی، کاشانۀ ام ابیها و مادر امت است. نقش مهم او در پیشبرد اسلام در دوران نونهالی و ظهور دین و حمایت بی دریغش از اندیشه های توحیدی پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله بر کسی پوشیده نیست. مقام معظم رهبری مدظلّه می فرمایند: «جناب خدیجه علیها السلام حقیقتاً مظلوم است. به خاطر این که شرف همسری پیغمبر در مورد ایشان دارای یک ارزش مضاعف است. دیگران مشرف به شرف همسری پیغمبر شدند، لکن این رنج هایی را که پیغمبر در عمدۀ دوران رسالت به آنها مبتلی بودند، ندیدند. جناب خدیجه علیها السلام دوران رنج پیغمبر را، دوران سختی کار پیغمبر را تحمل کردند و دیدند.»
علی رغم تلاش های درخور ستایشی که در معرفی این شخصیت آسمانی ارائه شده، پژوهش های جدید، جامع و پویا هم چنان ضروری است تا ابعاد بیشتری از زنگی این شخصیت بزرگوار روشن شود و اندکی از غبار مظلومیت و غربت از چهرۀ نورانیش زدوده گردد.
آنچه به مناسبت برگزاری همایش ملی صدف کوثر ارائه می شود، گامی است کوچک در شناساندن حضرت خدیجه علیها السلام که شامل عناوین ذیل است: