- سخن دبیر علمی همایش 1
- مقدّمه 3
- یک (متون کهن و دانش نامه ها) 9
- اشاره 9
- چکیده 9
- 1- سفر رسول خدا صلی الله علیه و آله برای بار دوم به شام 9
- پسران و فرزندان رسول خدا صلی الله علیه و آله و نام های ایشان 14
- چکیده 15
- اشاره 15
- 2- سخن از ازدواج پیمبر صلی الله علیه و آله با خدیجه علیها السلام 15
- اشاره 18
- 3- ازدواج رسول خدا صلی الله علیه و آله با خدیجه علیها السلام 18
- چکیده 18
- رغبت خدیجه علیها السلام به ازدواج با آن حضرت 19
- سفر به شام 19
- سنّ آن حضرت 19
- نسب خدیجه علیها السلام 20
- ازدواج با خدیجه علیها السلام 20
- سخن خدیجه علیها السلام با ورقه بن نوفل 21
- مادر ابراهیم 21
- فرزندان آن حضرت از خدیجه علیها السلام 21
- اشاره 24
- 4- تزویج محمّد صلی الله علیه و آله خدیجه علیها السلام را ... 24
- چکیده 24
- ازدواج، تجارت، ابوطالب علیه السلام 25
- بیت 28
- بیت 28
- بیت 29
- بیت 29
- بیت 31
- سفر بازرگانی رسول اکرم صلی الله علیه و آله 32
- بیت 32
- بیت 33
- بیت 33
- سفر شام 33
- بیت 34
- بیت 35
- بیت 35
- بیت 36
- بیت 39
- بیت 40
- بیت 41
- بیت 42
- بیت 43
- مراجعت پیغمبر صلی الله علیه و آله از شام 47
- بیت 49
- بیت 50
- بیت 51
- بیت 52
- بیت 53
- بیت 54
- خواستاری بنی هاشم خدیجه علیها السلام را 54
- بیت 57
- خطبۀ ابوطالب علیه السلام 61
- بیت 62
- بیت 64
- بیت 66
- بیت 67
- عدد اولاد پیغمبر 67
- اشاره 69
- 5- ام المؤمنین خدیجه کبری علیها السلام 69
- چکیده 69
- کمال ایمان خدیجه کبری علیها السلام و پاره ای از شئونات خاصۀ او 75
- اطلاع خدیجه علیها السلام به احوال پیغمبر صلی الله علیه و آله از علمای یهود 79
- خواب دیدن خدیجه علیها السلام رسول خدا صلی الله علیه و آله را 80
- ورود اعمام النبی در خانۀ خدیجه علیها السلام به جهت سرمایه برای تجارت 81
- آمدن رسول خدا صلی الله علیه و آله به خانۀ خدیجه علیها السلام 83
- بار بستن رسول خدا صلی الله علیه و آله بر شتر در محضر خدیجه علیها السلام 84
- رفتن رسول خدا صلی الله علیه و آله به جانب شام برای تجارت 86
- نزول قافله به وادی الامواء و جریان سیل 88
- نزول قافله بر سر چاه و پر کردن ابوجهل آن چاه را 89
- رسیدن قافله به وادی ذبیان و قصۀ اژدها 89
- قصاید بنی هاشم در وادی ذبیان 90
- ایجاد نخلستان در وادی بی آب 92
- ورود قافله به شام و قصۀ سعید بن قمطور با رسول خدا صلی الله علیه و آله 96
- مراجعت رسول خدا صلی الله علیه و آله از سفر شام و دیدن خدیجه علیها السلام قبۀ نور را 98
- ورود رسول خدا صلی الله علیه و آله به خانۀ خدیجه علیها السلام و مکالمات ایشان 101
- وارد شدن صفیه بنت عبدالمطلب بر خدیجه علیها السلام برای تحقیق مطلب 105
- وارد شدن ورقه بر خدیجه علیها السلام و مکالمات ایشان در باب مزاوجت 106
- کیفیت عروسی خدیجۀ کبری علیها السلام 110
- سلام آوردن جبرئیل از جانب حق تعالی برای خدیجه علیها السلام 121
- حامله شدن خدیجه علیها السلام به فاطمۀ زهرا علیها السلام و مسئلت او از خدای تعالی 123
- اولاد ام المؤمنین خدیجۀ کبری علیها السلام 134
- وفات خدیجه کبری علیها السلام و آوردن کفن از جانب حق تعالی 138
- چکیده 140
- 6- حضرت خدیجه علیها السلام در دایره العارف بزرگ اسلامی 140
- اشاره 140
- کتابنامه 148
- اشاره 149
- چکیده 149
- 7- حضرت خدیجه علیها السلام در دانشنامۀ جهان اسلام 149
- کتابنامه 162
- 8- خدیجه علیها السلام در دایرهالمعارف تشیع 163
- اشاره 163
- چکیده 163
- کتابنامه 170
- چکیده 171
- 9- حضرت خدیجه علیها السلام در دانشنامۀ فاطمی 171
- اشاره 171
- فضایل و مناقب 184
- کتابنامه 192
- 10- خدیجه بنت خویلد علیها السلام در دایره المعارف صحابۀ پیامبر اعظم صلی الله علیه و آله 193
- اشاره 193
- چکیده 193
- اسلام آوردن خدیجه علیها السلام 197
- فضائل حضرت خدیجه علیها السلام 199
- علاقۀ پیامبر صلی الله علیه و آله به خدیجه علیها السلام 200
- فرزندان حضرت خدیجه علیها السلام 202
- درگذشت حضرت خدیجه علیها السلام 202
- حسادت عایشه به حضرت خدیجه علیها السلام 203
- وفات خدیجه علیها السلام 204
- کتابنامه 205
- 11- خدیجه بنت خویلد علیها السلام در دایره المعارف قرآن کریم 206
- اشاره 206
- نخستین و برترین همسر پیامبر صلی الله علیه و آله و اولین زن مسلمان 206
- چکیده 206
- خدیجه علیها السلام پیش از اسلام 207
- خدیجه علیها السلام و پیامبر صلی الله علیه و آله 209
- خدیجه علیها السلام و اسلام 212
- شأن و منزلت خدیجه علیها السلام 215
- شأن نزول برخی از آیات در بارۀ خدیجه علیها السلام 217
- کتابنامه 219
- اشاره 220
- چکیده 220
- 12- خدیجه علیها السلام در دایره المعارف اسلام و نقد آن 220
- کتابنامه 223
- اشاره 224
- مقدّمه 224
- اشکالات ساختاری 225
- 1. ازدواج های حضرت خدیجه علیها السلام پیش از ازدواج با پیامبر صلی الله علیه و آله 230
- اشکالات محتوایی 230
- 2. شریک تجاری پیامبر صلی الله علیه و آله 233
- 3- استقلال اقتصادی حضرت خدیجه علیها السلام 234
- 4. حمزه؛ وکیل پیامبر صلی الله علیه و آله در ازدواج 236
- 5. پیامبر صلی الله علیه و آله؛ مباشر حضرت خدیجه علیها السلام 237
- 6. علّت پیشنهاد ازدواج از سوی حضرت خدیجه علیها السلام 238
- 7- شخصیت دادن به حکیم بن حزام 240
- 8. نقش حضرت خدیجه علیها السلام در تأیید رسالت پیامبر صلی الله علیه و آله 243
- 9- ثروت حضرت خدیجه علیها السلام در اختیار پیامبر صلی الله علیه و آله 249
- کتابنامه 252
- دو (زندگینامه و موضوعات خاص) 253
- اشاره 253
- چکیده 254
- 13- خدیجه علیها السلام قسمتی از پیامبری محمّد صلی الله علیه و آله بود 254
- اشاره 254
- در آخرین نگاه های خدیجه علیها السلام چه بود؟ 257
- کتابنامه 261
- چکیده 262
- اشاره 262
- 14- ازدواج با خدیجه علیها السلام 262
- ازدواج پیامبر صلی الله علیه و آله 265
- فرزندان رسول خدا صلی الله علیه و آله 269
- زَیْد بن حارثه 271
- ولادت فاطمه علیها السلام دختر پیامبر صلی الله علیه و آله 272
- کتابنامه 273
- اشاره 275
- چکیده 275
- 15- خدیجه علیها السلام ملکه اسلام 275
- با چه شرایطی باید ازدواج کرد؟ 276
- علل ظاهری و باطنی این ازدواج 278
- کیفیت خواستگاری خدیجه علیها السلام 280
- سن خدیجه علیها السلام 282
- کتابنامه 282
- 16- ازدواج حضرت خدیجه علیها السلام با پیامبر صلی الله علیه و آله 283
- داستان آشنایی پیامبر اکر صلی الله علیه و آله و خدیجه کبری علیها السلام 283
- چکیده 283
- اشاره 283
- ازدواج حضرت رسول صلی الله علیه و آله با خدیجۀ کبری علیها السلام به نقل از ابن اثیر 285
- ازدواج پیامبراکرم صلی الله علیه و آله و خدیجه کبری علیها السلام در تاریخ طبری 286
- داستان ازدواج پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله به نقل از جواد فاضل 286
- داستان ازدواج و زندگی پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و خدیجه علیها السلام به نقل از «اعیان الشیعه» 295
- داستان خدیجه کبری علیها السلام در کتاب ریاحین الشریعه 299
- معجزات پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله به نقل از «ریاحین الشریعه» 304
- کیفیت عروسی خدیجۀ کبری علیها السلام 307
- چکیده 310
- معرّفی خدیجه علیها السلام در چند سطر 310
- 17- حضرت خدیجه علیها السلام 310
- اشاره 310
- اسلام خدیجه علیها السلام 312
- در دورۀ رسالت 313
- سیرت خدیجه علیها السلام 315
- خدیجه علیها السلام در احادیث رسول گرامی صلی الله علیه و آله 317
- منزلت خدیجه علیها السلام نزد رسول گرامی صلی الله علیه و آله 322
- سخنان بزرگان و دانشمندان در بارۀ خدیجه علیها السلام 324
- کتابنامه 331
- 18- پرتوهایی از زندگانی بانو خدیجۀ کبری علیها السلام 334
- اشاره 334
- چکیده 334
- خانواده 335
- پدر 335
- مادر 336
- خواهران و برادران 336
- ولادت 336
- نام گذاری 337
- ویژگی های اخلاقی 337
- کنیه 337
- ایمان استوار به خدا 337
- صبر 338
- پاک دامنی 338
- ارادۀ قوی 338
- سخاوت 339
- علاقه به تجارت 339
- خدیجه علیها السلام در هاله ای از تکریم 340
- اشاره 340
- 1. تحیت خدای تعالی بر خدیجه علیها السلام 341
- 2. خانۀ خدیجه علیها السلام در بهشت 341
- تکریم پیامبر صلی الله علیه و آله از خدیجه علیها السلام 342
- ستایش ابوطالب علیه السلام از خدیجه علیها السلام 344
- افتخار امام حسن علیه السلام به جدۀ خویش 344
- افتخار امام زین العابدین علیه السلام 345
- افتخار امام حسین علیه السلام به جدّۀ خویش 345
- جلوه هایی از زندگی جاهلی 346
- امام حسن عسکری علیه السلام 346
- بت پرستی 347
- بزرگ مردانی که بت ها را نپذیرفتند 348
- شکستن بت ها از سوی رسول خدا صلی الله علیه و آله 352
- زنده به گور کردن دختران 353
- زندگی اقتصادی 354
- کرنش و فرمان برداری 355
- حلف الفضول 356
- بی سوادی 356
- دارالندوه 357
- تجارت و وصلت 357
- تجارت رسول خدا صلی الله علیه و آله با دارایی خدیجه علیها السلام 358
- تحسین خدیجه علیها السلام از پیامبر صلی الله علیه و آله 359
- خواستگاری خدیجه علیها السلام از پیامبر صلی الله علیه و آله 359
- خطبۀ ابوطالب علیه السلام 360
- تحلیل خطبۀ ابوطالب علیه السلام 361
- سن خدیجه علیها السلام 362
- سن پیامبر صلی الله علیه و آله 362
- ازدواج نکردن خدیجه علیها السلام با کسی غیر از پیامبر صلی الله علیه و آله 364
- خدیجه علیها السلام و بخشیدن اموالش به رسول خدا صلی الله علیه و آله 364
- اشاره 365
- فرزندان خدیجه علیها السلام 365
- 1. قاسم 365
- 2. عبد اللّه 366
- 4. طاهر 367
- 3. طیب 367
- 5. فاطمۀ زهرا علیها السلام 368
- القاب 368
- اشاره 368
- ولادت فاطمه علیها السلام 368
- کنیه ها 369
- شباهت فاطمۀ زهرا علیها السلام به رسول خدا صلی الله علیه و آله 370
- فضیلت فاطمه علیها السلام در احادیث رسول خدا صلی الله علیه و آله 371
- فاطمه علیها السلام در روزگار حیات پدر 373
- پس از وفات پدر 374
- به سوی بهشت برین 376
- 6. زینب 378
- 7. رقیه 380
- اشاره 381
- 8. ام کلثوم 381
- علت وفات ام کلثوم 382
- کتابنامه 383
- اشاره 389
- چکیده 389
- یک. ازدواج با خدیجه علیها السلام 389
- 19- حضرت خدیجه علیها السلام 389
- انگیزۀ این ازدواج فرخنده 391
- سفر تجارتی رسول خدا صلی الله علیه و آله برای خدیجه علیها السلام 393
- نقد و بررسی این داستان 397
- مراسم عقد و ازدواج 403
- یک اشتباه تاریخی دیگر 404
- خطبۀ عقد 404
- مهریه چقدر بود و چه کسی پرداخت؟ 406
- فرزندان رسول خدا صلی الله علیه و آله از خدیجه علیها السلام 409
- شمّه ای از فضایل خدیجه علیها السلام 411
- کتابنامه 414
- چکیده 415
- اشاره 415
- 20- خدیجه علیها السلام در خانۀ پیامبر صلی الله علیه و آله 415
- سفر دوم به شام 416
- ازدواج پیامبر صلی الله علیه و آله با خدیجه علیها السلام 417
- خطبۀ ابوطالب علیه السلام 420
- نگاهی به سخنان ابوطالب علیه السلام 421
- دین رایج 421
- پاسخ 422
- کابین خدیجه علیها السلام 423
- سن خدیجه علیها السلام به هنگام ازدواج 424
- یتیم قریش؛ دروغی مفتضح 427
- آیا پیامبر صلی الله علیه و آله با خدیجه علیها السلام به طمع ثروتش ازدواج کرد 429
- خدیجه علیها السلام، نمونۀ برتر 430
- خدیجه علیها السلام میان زنان قریش 430
- آیا دو همسرِ عثمان، دختران پیامبرند 435
- آیا زینب دختر رسول خدا صلی الله علیه و آله است، یا ربیبۀ او؟ 437
- رقبای علی علیه السلام 440
- خویشاوندی هند بن ابی هاله با امام حسن علیه السلام از ناحیۀ مادر 440
- کتابنامه 442
چگونه ممکن است فردی با چنین سابقۀ سوئی در شرایط سخت، به یاری رسول خدا صلی الله علیه و آله شتافته باشد و به مسلمانان محصور در شعب ابی طالب کمک کرده باشد، مگر آن که مانند برخی دیگر _ مثل ابی العاص بن ربیع _ از کفّار خواسته باشد از این موقعیّت سوء استفاده کند و کالای خود را به چند برابر قیمت به مسلمانان بفروشد؟ غالب کسانی که از کمک مالی حکیم به مسلمانان محصور در شعب سخن گفته اند، به این نکته تأکید کرده اند که او موفّق به کمک رساندن نشد و ابوجهل مانع رساندن کمک های او به شعب گردید.(1)
امّا آنچه در بارۀ سکونت پیامبر صلی الله علیه و آله و حضرت خدیجه علیها السلام در خانۀ حکیم بیان شده است، باید گفت: به جز آنچه ازرقی در تاریخ مکّه، آن هم به صورت مبهم و گذرا بیان کرده، در هیچ یک از منابع اصیل تاریخی _ تا آن جا که تتبّع کردیم _ این مطلب بیان نشده است که پیامبر صلی الله علیه و آله و حضرت خدیجه علیها السلام چند روزی را در خانۀ حکیم به سر برده باشند و به عکس، همۀ منابع بر این مطلب اتّفاق نظر دارند که حضرت ابوطالب علیه السلام به همراه دیگر بزرگان بنی هاشم به خانۀ حضرت خدیجه علیها السلام رفت تا او را برای رسول اللّه صلی الله علیه و آله خواستگاری کند و حتّی در برخی متون تاریخی، اوصاف خانۀ حضرت خدیجه علیها السلام به تفصیل بیان شده است.
علاوه بر این، خود ازرقی نیز در بخش دیگری از کتاب _ که به معرّفی اماکنی در مکّه پرداخته که نماز خواندن در آنها مستحب است _ تصریح می کند که منزل حضرت خدیجه علیها السلام همان خانه ای است که پیامبر صلی الله علیه و آله در همین خانه، همۀ فرزندانش را به دنیا آورد و در همین خانه نیز از دنیا رفت و پیامبر صلی الله علیه و آله نیز همواره در این خانه ساکن بود، تا آن که به سوی مدینه هجرت کرد.(2) علاوه بر این، با توجّه به ثروت و سرمایۀ
1- . ابن هشام حمیری، ابومحمد عبدالملک، السیره النبویّه، ج 1، ص 236؛ طبری، محمّد بن جریر، تاریخ طبری، ج 2، ص 74؛ ابن کثیر، اسماعیل بن عمر، البدایه و النهایه، ج 3، ص 109.
2- . و منزل خدیجه ابنه خویلد و هو البیت الذی کان سکنه رسول اللّه و خدیجه و فیه ابتنی بخدیجه و ولدت فیه خدیجه اولادها جمیعاً و فیه توفّیت خدیجه فلم یزل النبی ساکناً فیه حتّی خرج الی المدینه مهاجراً. (ازرقی، محمد بن عبداللّه، اخبار مکّه و ما جاء فیها من الأثار، ج 2، ص 199)