شناخت نامه حضرت خدیجه علیها السلام جلد 3 صفحه 166

که رباخواری را از اصول اولیۀ کسب ثروت قرار داده بودند، به تجارت مضاربه ای(1) روی آورد.

برخی از محققان بر این باورند که خدیجه (علیها السلام)، پیش از پرداختن به تجارت، ابتدا با «عقیق بن خالد مخزومی » و بعد از مرگ وی با «ابن هاله بن منذر اسدی » ازدواج کرد. هند ثمره ازدواج با ابن هاله بود. و بدین سبب خدیجه را «ام هند» می خواندند.(2)

اگر وقوع این ازدواج ها را بپذیریم، (3) به عقیدۀ بعضی این احتمال وجود دارد که بخشی از دارایی اولیۀ خدیجه (علیها السلام) از طریق میراث شوهران به وی رسیده باشد؛ ولی در عین حال نمی توان قدرت و مدیریت وی را منکر شد؛ چنان که تاریخ نگاران بارها از او با عناوینی چون «امراه حازمه لبیبه؛(4) بانوی دوراندیش و خردمند» و «امراه عاقله؛(5) بانوی عاقل» یاد کرده اند.

گرچه ستیز خدیجه (علیها السلام) با تجارت ربوی، که گاه تا از دست دادن زن و فرزند بدهکار می کشید، خود مقوله ای مهم است، اما تابناک ترین صفحات زندگی او زمانی شکل می گیرد که با وجود زیبایی ظاهر(6) و برخورداری از تمام صفات عالی زنانه، هرگز در جامعۀ فاسد آن روزگار خود را نباخت و به چنان درجه ای از کمال و پاکی دست یافت که به وی

1- . ابن اثیر جزری، علی بن محمد، اسدالغابه فی معرفه الصحابه، ج 7، ص 80؛ ابن هشام حمیری، ابومحمد عبدالملک، السیره النبویه، ج 1، ص 187.
2- . ابن سعد واقدی، ابوعبداللّه محمّد، الطبقات الکبری، ج 1، ص 131و133 و ج 4، ص 28؛ دیار بکری، حسین بن محمّد، تاریخ الخمیس، ج 1، ص 263.
3- . گروهی عمده با این موضوع مخالف اند. جهت اطلاع از آرای گوناگون به اعیان الشیعه، مادۀ خدج رجوع کنید.
4- . ابن اثیر جزری، علی بن محمد، اسدالغابه فی معرفه الصحابه، ج 7، ص 80؛ طبری، محمّد بن جریر، تاریخ طبری، ج 2، ص 280و281. هم چنین در جلد ششم بحار الأنوار در باب زنان اکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) از احمد بلاذری، ابوالقاسم کوفی، مرتضی و ابوجعفر روایتی آورده است که: در حالی که خدیجه (علیها السلام) دوشیزه بود، اکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) با او ازدواج کرد. ر.ک: ع_لی دخ_یّل، علی محمّد، خدیجه، ص 11.
5- . کانت خدیجه امراه عاقله شریفه مع ما اراداللّه بها من الکرامه والخیر وهی یومئذ افضلهم نسبا واعظمهم شرفا واکثرهم مالا. (دیار بکری، حسین بن محمّد، تاریخ الخمیس، ج 1، ص 263)
6- . خدیجه (علیها السلام) زیباترین زنان قریش بود. (عاملی، سید جعفر مرتضی، الصحیح فی سیره النبی الاعظم، ج 1، ص 210)