عرفان اسلامی جلد 5 صفحه 110

هوای نفس و غرائز و شهوات است.

آری،انسان وقتی دچار بت بیرونی یا درونی شود از حرکت فکری و روحی باز مانده و در تمام عبادات که باعث سعادت دنیا و آخرت آدمی است به روی انسان بسته می شود.

این که به هنگام گرفتار آمدن به پرستش بت های جاندار و بی جان،یا درونی و بیرونی،آدمی از همۀ فضایل مخصوصاً عبادت حق و به خصوص نماز باز می ماند،جای تردید نیست.

بت هوای نفس

ولی در میان این ها،بت هوای نفس از همه زیانبارتر و خسارت آورتر است و دچار شدن به پرستش هوای نفس و شهوات و غرائز و زیان های این پرستش، مسئله ای است که عمیقاً در خور تحقیق است و کتابی جداگانه می خواهد؛زیرا به طور قطع می توان گفت:منشأ پرستش بت های جاندار و بیجان درون خود انسان است.

این قلب و روح است که اگر با قواعد عالی الهی و معارف حقّه و قرآن مجید و بیانات پیامبران و ائمه و اولیا تزکیه نشود،آدمی دچار بت پرستی می گردد و اگر تصفیه شود و با تعالیم الهی زنده گردد،آدمی را از اسارت بت های درون و برون حفظ کرده و به اوج کمال می رساند؛اما با خواب رفتن دل و افسردگی جان،وجود آدمی در تنگنای پرستش های غلط قرار خواهد گرفت و در این صورت است که از انسان نباید توقع نیکی و شرف و فضیلت و انسانیت داشت؛چگونه می توان پس از اسارت در بند بت پرستی در مدار عبادت و به خصوص نماز که رمز حریت و آزادی است قرار گرفت ؟ !