عرفان اسلامی جلد 6 صفحه 159

و رشد و کمال خود را نشان دهند.

اما اگر این دانه ها در سرزمین مستعد قرار نگیرد و این حبه ها کاشته نشود،پس از مدتی می پوسد و جز آن که آن ها را به عنوان دانه ها و حبه های فاسد کنار بریزند چاره ای نیست.

نیروها و استعدادهای عالی انسانی حتماً و بدون شک در برخوردهای انسان به حوادث و آلام و مصائب و شدت ها و مجاهدت ها و کوشش ها و زحمت ها و نعمت ها و نقمت ها،شکوفا می گردد و پس از این شکوفایی به نتایج بسیار مثبت دنیایی و آخرتی می رسد.

و چون راهی برای شکوفایی قوای روحی و عقلی و دفاعی و نفسی بشر جز با حوادث و رنج ها و به فرمودۀ قرآن ابتلا نیست،خداوند مهربان در قرآن مجید ابتلا و امتحان را جهت انسان ضروری و حیاتی اعلام فرموده و احدی را از این فضای پرقیمت و پرسود استثنا ننموده است.

[ أَ حَسِبَ النّٰاسُ أَنْ یُتْرَکُوا أَنْ یَقُولُوا آمَنّٰا وَ هُمْ لاٰ یُفْتَنُونَ* وَ لَقَدْ فَتَنَّا الَّذِینَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَلَیَعْلَمَنَّ اللّٰهُ الَّذِینَ صَدَقُوا وَ لَیَعْلَمَنَّ الْکٰاذِبِینَ ] (1).

آیا مردم گمان کرده اند،همین که بگویند:ایمان آوردیم،رها می شوند و آنان [ به وسیلۀ جان،مال،اولاد و حوادث ] مورد آزمایش قرار نمی گیرند ؟*در حالی که یقیناً کسانی را که پیش از آنان بودند،آزمایش کرده ایم [ پس اینان هم بی تردید آزمایش می شوند ] و بی تردید خدا کسانی را که [ در ادعای ایمان ] راست گفته اند می شناسد و قطعاً دروغگویان را نیز می شناسد.