عرفان اسلامی جلد 6 صفحه 313

حکمت در معرفی انسان کامل

پوشیده نماند که انسان کامل را به اسامی مختلفه می خوانند و از وجهی و مناسبتی مسمی به اسمی می نمایند.

چون از عالم حقایق خبر می رساند جبرئیلش گویند و چون از معارف و مکارم به طالبان رزق بخش است میکائیلش نامند و چون مریدان را از معاد و بازگشت آگاه می کند اسرافیلش خوانند و چون قطع تعلق نفس اماره از شهوات جسمانی نماید عزرائیلش دانند.

آدمش گویند که معلم طالبان راه هداست و نوحش گویند که نجات دهنده از طوفان بلاست،ابراهیمش خوانند چرا که از نار هستی گذشته و نمرود خویش را کشته و خلیل حضرت حق گشته.

او را موسی نیز گفته اند که فرعون هستی را به نیل نیستی غرق نموده و در طور قربت اللّه در مناجات است.

و نیز خضر نام کرده اند که آب حیوان عالم لدنی خورده و به حیات جاودانی پی برده و نیز الیاس لقب نهاده اند که غریق بحر ضلالت را به ساحل نجات دلالت می نماید.

داود زمان نیز می گویند که جالوت نفس را به قتل رسانیده و خلیفه اللّه شده، لقمان نیز گویند زیرا که حکیم الهی است و او را بر حقیقت اشیا آگاهی است.

افلاطون نیز نامند زیرا که طبیب نفوس و در تشخیص امراض باطنی مانند جالینوس است.

سلیمان وار زبان مرغان داند،عیسی کردار مرده را زنده گرداند،امامش نیز گویند زیرا که پیشوای مقتدیان طریقت است و اهل طاعت و عبادت حقیقت،مقلد