عرفان اسلامی جلد 6 صفحه 329

و سرگرم تحصیل آنچه منفعت ندارد نشویم،از عبادت و طاعت و خلوص و استقامت دور نیفتیم و راهی جز راه خدا نرویم که بیراهه رفتن جز ضرر و خسارت محصولی ندارد.

حکیم نکته سنج،نظامی گنجوی از باب نصیحت گوید:

این چه زبان این چه زبان دانی است***گفته و ناگفته پشیمانی است

نقد غریبی و جهان شهرتست***نقد جهان یک به یک از بهر توست

با همه چون خاک زمین پست باش***وز همه چون باد تهی دست باش

یک درم است آنچه بدان بنده ای *** یک نفس است آنچه بدان زنده ای

حکم چو بر عاقبت اندیشی است ***محتشمی بنده درویشی است

حجله همان است که عذراش بست*** بزم همان است که وامق نشست

حجله و بزم اینک تنها شده*** وامقش افتاده و عذرا شده

صحبت گیتی که تمنا کند*** با که وفا کرده که با ما کند

حکمت در تحلیه و صفات روحانی

در رسالۀ شریف لقاء اللّه در باب این حقیقت می خوانیم (1):

چون سالک در اثر مجاهدت و توفیق ربانی از قسمت اول که تنزیه و تطهیر باطن از صفات خبیثه و مکروهه بود فراغت پیدا کرد و توانست در این جهت تسلط و حکومت خود را بر جنود شیطانی و قوای او به دست آورد،اتصاف به صفات روحانی شروع می شود.

به طوری که معلوم گردید،صفات رذیلۀ خبیثه،به مناسبت و به اقتضای زندگی