عرفان اسلامی جلد 10 صفحه 20

سخن غیر راست جز مکر و حیله و خدعه و فریب و ظلم و خیانت چیزی نیست.

از آیات قرآن مجید استفاده می شود که جای سخن راست همه جاست و البته به این نکتۀ بسیار مهم هم باید توجه داشت که دروغگویی حرام ولی راستگویی واجب نیست،به این معنی که هر حرف راستی لازم نیست همه جا اظهار شود که در اظهار آن چه بسا اسرار مسلمانان و مملکت اسلامی به باد رفته و یا آبروی انسان محترمی لطمه ببیند،در این گونه موارد سکوت و صمت واجب و خودداری از کشف سرّ لازم است.

بیایید در تمام امور چنانچه دستور داده اند،دست به دامان صادقان عالم شویم و در خوی و کردار متخلّق به اخلاق آنان شویم که راه نجاتی جز این نیست.

3-قول عدل

اشاره

[ وَ إِذٰا قُلْتُمْ فَاعْدِلُوا وَ لَوْ کٰانَ ذٰا قُرْبیٰ ] (1).

و هنگامی که سخن گویید،عدالت ورزید هر چند دربارۀ خویشان باشد.

در این فراز از آیه سخن از قول عدل است که از جمله مواردی که تکیه بر قول عدل به حکم این آیه واجب است در مورد خویشاوندان و اقوام و نزدیکان نسبی و حسبی است.

صاحب«المیزان»می گوید (2):

برای این اقربا را یادآور شد که عاطفه قرابت و خویشاوندی از هر داعی دیگری،