کتابخانه بالقرآن

عرفان اسلامی جلد 10 صفحه 75

صفحه 75

بنابراین [ از هر عیب و نقصی ] منزّه است خدایی که مالکیّت و فرمانروایی همه چیز به دست اوست و به سوی او بازگردانده می شوید.

آیات 74 تا 81 سورۀ مبارکۀ انعام جدال احسن است که حضرت ابراهیم با مردم زمان خود داشت و آنان را در آنچه بآن معتقد بودند با همان جدال احسن شکست داد (1).

1- 1) - «وَ إِذْ قٰالَ إِبْرٰاهِیمُ لِأَبِیهِ آزَرَ أَ تَتَّخِذُ أَصْنٰاماً آلِهَهً إِنِّی أَرٰاکَ وَ قَوْمَکَ فِی ضَلاٰلٍ مُبِینٍ* وَ کَذٰلِکَ نُرِی إِبْرٰاهِیمَ مَلَکُوتَ السَّمٰاوٰاتِ وَ الْأَرْضِ وَ لِیَکُونَ مِنَ الْمُوقِنِینَ* فَلَمّٰا جَنَّ عَلَیْهِ اللَّیْلُ رَأیٰ کَوْکَباً قٰالَ هٰذٰا رَبِّی فَلَمّٰا أَفَلَ قٰالَ لاٰ أُحِبُّ الْآفِلِینَ* فَلَمّٰا رَأَی الْقَمَرَ بٰازِغاً قٰالَ هٰذٰا رَبِّی فَلَمّٰا أَفَلَ قٰالَ لَئِنْ لَمْ یَهْدِنِی رَبِّی لَأَکُونَنَّ مِنَ الْقَوْمِ الضّٰالِّینَ* فَلَمّٰا رَأَی الشَّمْسَ بٰازِغَهً قٰالَ هٰذٰا رَبِّی هٰذٰا أَکْبَرُ فَلَمّٰا أَفَلَتْ قٰالَ یٰا قَوْمِ إِنِّی بَرِیءٌ مِمّٰا تُشْرِکُونَ* إِنِّی وَجَّهْتُ وَجْهِیَ لِلَّذِی فَطَرَ السَّمٰاوٰاتِ وَ الْأَرْضَ حَنِیفاً وَ مٰا أَنَا مِنَ الْمُشْرِکِینَ* وَ حٰاجَّهُ قَوْمُهُ قٰالَ أَ تُحٰاجُّونِّی فِی اللّٰهِ وَ قَدْ هَدٰانِ وَ لاٰ أَخٰافُ مٰا تُشْرِکُونَ بِهِ إِلاّٰ أَنْ یَشٰاءَ رَبِّی شَیْئاً وَسِعَ رَبِّی کُلَّ شَیْءٍ عِلْماً أَ فَلاٰ تَتَذَکَّرُونَ* وَ کَیْفَ أَخٰافُ مٰا أَشْرَکْتُمْ وَ لاٰ تَخٰافُونَ أَنَّکُمْ أَشْرَکْتُمْ بِاللّٰهِ مٰا لَمْ یُنَزِّلْ بِهِ عَلَیْکُمْ سُلْطٰاناً فَأَیُّ الْفَرِیقَیْنِ أَحَقُّ بِالْأَمْنِ إِنْ کُنْتُمْ تَعْلَمُونَ» و [ یاد کنید ] هنگامی را که ابراهیم به پدرش آزر [ شخصی که بنابر روایات اهل بیت،پدر خوانده یا عمویش بود ] گفت:آیا بت هایی را به عنوان معبود خود انتخاب می کنی ؟ قطعاً من تو را و قومت را در گمراهی آشکار می بینم.*و این گونه فرمانروایی و مالکیّت و ربوبیّت خود را بر آسمان ها و زمین به ابراهیم نشان می دهیم تا از یقین کنندگان شود.*پس چون [ تاریکی ] شب او را پوشانید،ستاره ای دید [ برای محکوم کردن ستاره پرستان با تظاهر به ستاره پرستی ] گفت:این پروردگار من است؛هنگامی که ستاره غروب کرد،گفت:من غروب کنندگان را دوست ندارم.*هنگامی که ماه را در حال طلوع دید [ برای محکوم کردن ماه پرستان با تظاهر به ماه پرستی ]،گفت:این پروردگار من است؛چون ماه غروب کرد،گفت:یقیناً اگر پروردگارم مرا هدایت نکند بدون شک از گروه گمراهان خواهم بود.*وقتی خورشید را در حال طلوع دید [ برای محکوم کردن خورشیدپرستان با تظاهر به خورشید پرستی ] گفت:این پروردگار من است،این بزرگ تر است؛و هنگامی که غروب کرد،گفت:ای قوم من ! بی تردید من [ با همۀ وجود ] از آنچه شریک خدا قرار می دهید،بیزارم.*من به دور از انحراف و با قلبی حق گرا همۀ وجودم را به سوی کسی که آسمان ها و زمین را آفرید،متوجه کردم و از مشرکان نیستم.*قومش با او به گفتگوی بی منطق و ستیز برخاستند،گفت:آیا دربارۀ خدا با من گفتگوی بی منطق و ستیز می کنید و حال آن که او مرا هدایت کرد ؟ و من از آنچه که شما شریک او قرار می دهید نمی ترسم مگر آن که پروردگارم چیزی را [ دربارۀ من ] بخواهد،دانش پروردگارم همه چیز را فراگرفته است،آیا [ برای فهم توحید ] متذکّر نمی شوید ؟*چگونه از آنچه شما شریک او قرار داده اید بترسم ؟ ! در حالی که خود شما از این که چیزی را شریک خدا گرفته اید که خدا هیچ دلیلی بر حقّانیّت آن بر شما نازل نکرده نمی ترسید،اگر حقایق را می دانید [ بگویید ] کدام یک از دو گروه [خداپرستان و مشرکان] به ایمنی [از عذاب خدا] سزاوارترند ؟