عرفان اسلامی جلد 11 صفحه 6

وارد نشده صلاحیّت امر به معروف و نهی از منکر ندارد.

اوّل باید به نصیحت خود برخاست،ابتدا باید ظاهر و باطن خود را اصلاح کرد، سپس قیام به این دو وظیفۀ واجب نمود که آلودگان و ناپاکان نمی توانند آن چنان که باید در دیگران اثر مثبت بگذارند،گرچه می توانند برای اهل دل عبرت و پند باشند،چنان که نقل است به لقمان حکیم آن انسان بیدار و آزاده گفتند:ادب از که آموختی ؟ گفت:از بی ادبان که دیدم کردار و رفتارشان مورد نفرت مردم بود،من از همان کردار و رفتار دوری گزیدم !

اصلاح نفس

اشاره

مسئلۀ صلاح و سداد و اصلاح نفس و آراستگی درون از ابتدای حیات مورد توجه بیداران راه حق بود،آنان با تکیه بر معارف الهی راه رسیدن به معراج آدمیت و انسانیت را تزکیۀ نفس می دانستند.

نفس اگر اصلاح نشود،آدمی را به تمام گناهان و معاصی سوق داده و تبدیل به دری خواهد شد که به روی جهنم باز می شود.

اگر نفس را رها کنیم و به تصفیه و تزکیۀ آن برنخیزیم،به مانند تنور جهنم از چیزی سیر نخواهد شد و فریاد هَلْ مِنْ مزیدش خاموش نخواهد گشت.

[ یَوْمَ نَقُولُ لِجَهَنَّمَ هَلِ امْتَلَأْتِ وَ تَقُولُ هَلْ مِنْ مَزِیدٍ ] (1).

[ یاد کن ] روزی را که به دوزخ می گوییم:آیا پر شدی ؟ می گوید:آیا زیادتر از این هم هست ؟

آری،اگر نفس اصلاح نشود و در مدار تصفیه و تزکیه قرار نگیرد،به مانند جهنم