دفتر عقل و قلب صفحه 269

1- 1 . «کشف اسرار» ص 319.

2- 2 . «آشنایی با بحارالانوار» احمد عابدی، انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، تهران، زمستان 1378 ش، 300 صفحه، رقعی، (ویراستار)

معرفی اجمالی کتاب «المکاسب المحرمه»، ج 1

تألیف امام خمینی قدس سره

مهم ترین کتاب فقه استدلالی حوزه های علمی شیعه و بلکه جهان اسلام کتاب مکاسب شیخ اعظم انصاری است. این کتاب با آنکه همه مباحث مربوط به معاملات و حتی خرید و فروش را به صورت کامل ندارد، اما به جهت آنکه طرحی نو در فقه استدلالی است، کتاب درسی سطوح عالی حوزه و بلکه محور اصلی قریب به اتفاق درس های خارج فقه کتاب البیع قرار گرفته است. نگارنده گرچه روش متداول کنونی تدریس مکاسب را قبول ندارد، ولی این کتاب را از بهترین و تحقیقی ترین کتاب های درسی حوزه می داند.

از زمان تألیف کتاب مکاسب، شاگردان شیخ اعظم با نوشتن حاشیه بر آن، به تحلیل و تفسیر و نقد آرای شیخ پرداختند. برخی از مجتهدان بزرگ نیز به تدریس آن پرداخته و شاگردانشان آن درسها را به صورت تقریرات به رشته تحریر درآورده و کتاب های متعدد و باارزشی را در موضوع مکاسب پدید آوردند. برخی از این آثار عبارتند از: حاشیه مکاسب از آیت اللّه محمدتقی شیرازی، حاشیه المکاسب از مرحوم سید یزدی، حاشیه المکاسب از مرحوم شیخ محمد حسین اصفهانی، حاشیه المکاسب مرحوم ایروانی، هدایه الطالب از مرحوم شهیدی، مصباح الفقاهه آیت اللّه خوئی، المکاسب و المحرمه و کتاب البیع از امام خمینی رحمه الله و ارشاد الطالب از آیت اللّه تبریزی.