پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج صفحه 139

فصل پنجم: فلسفه و اسرار مسجدالحرام و اعمال آن

اشاره

اسرار شهر مکه

مکه شهری است در سرزمین حجاز که کعبه را چون نگینی درخشان در بر گرفته است. قرار گرفتن این شهر در محدوده حرم امن الهی، امتیازات ویژه ای را به این شهر بخشیده است؛ از این رو ورود به این شهر و حضور و اقامت در آن همراه با آداب و دستوراتی است که حکایت از اسرار نهفته در آن دارد. در این مقال به اسرار شهر مکه- به عنوان یک شهر مقدس که صاحب منزلت و مقام ملکوتی است- پرداخته می شود:

یک. مکه مقصد انسان های خدا جو

مکه (مقصد)؛ یعنی آن سرزمینی که جان های شیفته لقای الهی، با ورود به آن سرزمین، به آرامش و سکینه می رسد و چون نوزادی که حریصانه برای ارتزاق از شیر مادر دست و پا می زند و با مکیدن سینه مادر آرام می گیرد، قاصدان لقای حق نیز دیدار یار بر سر دارند و با رسیدن به مکه، لقا را به دست می آورند. امام رضا (ع) می فرماید: «سمیت مکه مکه لان الناس کانوا یمکون فیها و کان یقال لمن قصدها قدمکا».(1)

دو. مکه جای گذر (نه محل اقامت)

«مکه» شهری برای زندگی دنیوی نیست، بلکه مکان رویش و گذر است، یعنی از آنچه هستیم، به آنچه باید باشیم گذر کنیم. مکه شهری استثنایی است آنان که در جست وجوی راهی هستند تا سفر «من الخلق الی الحق» را کوتاه تر طی کنند، باید جامه ای بر کمر ببندند و جامه ای بر دوش بیندازند و تلبیه گویان، راهی این سرزمین شوند. اما آنان که می خواهند مکانی را برای گذر زندگی دنیایی انتخاب کنند، جایی دیگر