پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج صفحه 8

1- بقره 2، آیه 232.

2- همان، آیه 222.

3- همان، آیه 222.

4- همان.

5- الحج 22، آیه 28.

6- عنکبوت 29، آیه 45.

7- رجال نجاشی، ص 90.

8- همان، ص 95.

9- همان، ص 285.

4. کتاب علل، از علی بن سهل حاتم بن ابی حاتم القزوینی؛(1)

5. کتاب علل، از محمد بن خالدبن عبدالرحمان؛

6. کتاب علل، از محمد بن احمد بن داود بن علی (شیخ القمیین)؛

7. کتاب علل، از ابو هاشم داود بن القاسم الجعفری؛ کتاب علل الشرایع مرحوم شیخ صدوق که اثری جامع در این موضوع است.

در اینجا به نمونه ای ازروایات مربوط به اسرار احکام اشاره می شود:

1. شیخ صدوق به سند صحیح از امام صادق (ع) چنین نقل کرده است:

«عن أبی عبد الله أنه سأله عن شی ء من الحلال و الحرام فقال إنه لم یجعل شی ء إلا لشی ء»(2)

2. نمونه ای از پرسش ها درمورد اسرار از معصومین (ع):

- «لم صارالحاج لایکتب علیه ذنب اربعه اشهر»؛

- «سألته عن التلبیه لم جعلت»؛

3. عباراتی چون: «لم سمیت الکعبه کعیه»؛

- «لم سمی البیت العتیق»؛

- «لم سمّی بیت الله الحرام»؛

- «لم جعل وقتها عشر ذی الحجه، لم جعل استلام الحجر، لم جعل المقام بمنی ثلاثا، لم جعل السعی …»؛ اینها همه حکایت از جایگاه مهم بیان فلسفه و اسرار دارد.

شش. روش بزرگان مذهب در پرداختن به اسرار احکام

اشاره

همان گونه که قرآن مجید و روایات اهل بیت (علیهم السلام)، فراون به بحث

فلسفه و اسرار احکام و عبادات، عالمان و بزرگان دین نیز به پیروی از قرآن و سنت، درباره این موضوع، به وفور سخن گفته و مطالبی نگاشته اند. گواه این مطلب کتاب ها و