کتاب علم صفحه 130

چه بسا در زمانی که دانشجو دیگر حوصله ی گوش کردن به درس را ندارد، مطلبی از زبان استاد جاری شود که بسیالر ارزشمند و قیمتی باشد. انسان نمی داند که گوهر ارزشمند علم، چه موقع و در چه شرایطی نصیبش می گردد. لذا باید در هیچ زمانی امید حصول آن را از دست ندهد. بی حوصلگی دلیل بر این نیست که در آن حال چیزی عائد فرد نمی گردد.

و آخرین جمله ی حدیث بیان فضیلتی بسیار مهم در خصوص عالم است که اجر و پاداش او را برتر از روزه دار و شب زنده داری که در راه خدا به جهاد می پردازد، دانسته اند.

این بیست و یک ادب تعلّم از آن جهت مطرح شد که رعایت آن ها می تواند نشانه ی خوبی برای اخلاص در طلب علم باشد.

اخلاص در عمل به علم و تعلیم آن

همین خلوص نیت باید در عمل به علم و تعلیم آن به دیگران هم وجود داشته باشد تا در نزد آسمانیان، بزرگ خوانده شود. امام صادق (علیهِ السَّلام) فرمودند:

مَن تَعَلَّمَ لِلّهِ عَزَّوَجَلَّ و عَمِلَ لِلّهِ و عَلَّمَ لِلّهِ دُعیَ فی مَلَکُوتِ الَّسماواتِ عَظیماً.(1)

کسی که برای خداوند عزّوجلّ تعلّم نماید و برای خدا عمل کند و برای خدا تعلیم دهد، در ملکوت آسمان ها بزرگ خوانده می شود.

کسی که ملکوت آسمان ها را مشاهده می کند، عظمت چنین شخصی را درمی یابد، آن که برای خدا علم بیاموزد، برای خدا به آن عمل کند و برای خدا آن را تعلیم دهد.

زهد در دنیا: نتیجه ی اخلاص در علم

اگر این اخلاص نیت در طلب علم و عمل به آن وجود داشته باشد، نتیجه ی این علم یقیناً بی رغبتی به دنیا و دل کندن از آن خواهد بود. زهد نسبت به دنیا نشانه ی مهمی .