کتاب علم صفحه 135

هر کس غذایی را به خاطر شهوت بخورد، خداوند حکمت را بر قلب او حرام می نماید.

خوردن به خاطر شهوت این است که انسان چیزی را به جهت مزه اش و خوش آمدنش بخورد. این امر درجات مختلف دارد و هر درجه ای از آن یک اثر دارد. پست ترین درجه این است که فرد به خاطر شهوت و لذت، به خوردن حرام بیفتد، در این صورت چه بسا از هر حکمتی محروم شود. در درجات بالاتر هر قدر از لذت نفسانی اش کم کند و انگیزه های الهی را تقویت نماید، زمینه برای اعطای نور حکمت بیشتر فراهم می گردد. در نهایت می تواند به آن جا برسد که غذا را فقط به خاطر این که قوت بر انجام عبادت پیدا کند، بخورد. البته اگر از خوردن حلال لذت ببرد، هیچ اشکالی ندارد؛ ولی لذت بردن از خوردن غیر از این است که انسان چیزی را به خاطر لذت آن بخورد.

عمل به این توصیه، البته آسان نیست و جهاد با نفس می طلبد. باید توجّه داشت که اجرای این کار به طور کامل و در همه ی موارد به صورت ناگهانی سخت است. می توان از یک مورد و دو مورد و چند مورد شروع کرد و کم کم توسعه اش داد تا آرام آرام قدرت بر مخالفت با هوای نفس بیشتر شود. خداوند هم وقتی همت و نیت خالص فرد را برای رسیدن به این مهم ملاحظه فرمود، لطف خود را به تدریج در حق او روا می دارد و قلبش کم کم آمادگی پذیرش نور علم و حکمت و معرفت را پیدا می کند. به هر حال برای رسیدن به یک قله باید از صعود به دامنه ی آن آغاز کرد و پله پله و قدم به قدم بالا رفت. صعود ناگهانی به قله برای کسانی که هنوز در ابتدای راه هستند، مشکل است، امّا نباید ناامید شد. باید همت کرد و قدم در راه نهاد تا مورد لطف حق قرار گرفت. همان طور که گفتیم این امر درجات مختلف دارد و محروم شدن قلب از نور حکمت، یک امر نسبی است نه مطلق. یعنی ممکن است انسان به خاطر شهوت طلبی در خوردن غذا از بعضی درجات حکمت محروم شود نه از همه ی آن. هر چه این مانع قوی تر باشد، محرومیت از حکمت الهی هم بیشتر خواهد بود.