کتاب علم صفحه 85

است، تو را سودی نبخشد، در حالی که تو می دانی گردوست. و اگر در دست تو گوهری باشد و مردم بگویند: گردویی است، ضرری به تو نمی رساند، در حالی که تو می دانی گوهری است.

وقتی که خلق خدا نزد بنده ای خوار شدند، او با عمق جان معتقد می گردد که مردم، به او عزّت نمی بخشند و عزّت و شرف را فقط خداوند می دهد. عزّت و برتری به این نیست که انسکان در میان دیگران، از زینت های دنیوی بیشتر بهره گیرد. عزّت بنده نزد خداوند اهمیت دارد که ملاک آن هم، این ظواهر فریبنده نیست.

اکرام بنده توسّط خداوند، سبب می شود که او روزگار خود را به بطالت نگذراند و لحظه لحظه ی عمرش را فقط در راه بندگی پروردگارش صرف کند. او این نفس های معدود و عمر محدود را غنیمت می شمرد و یقین دارد که اگر هزاران هزار ثروت بدهد، لحظه ای از این لحظات را نمی تواند بازگرداند. عمر که با آن می توان رضایت رب را خرید، سرمایه ای تجدیدناپذیر است و لذا بدون کسب منفعت، نباید آن را از کف داد.

اولین درجه ی تقوی

امام صادق (علیهِ السَّلام) در کلام خود خطاب به عنوان بصری، پس از ذکر این آثار با عظمت فرموده اند:

هذا أوَّلُ دَرَجَهِ التُّقی.

این نخستین پله ی پرهیزگاری است.

و سپس این آیه ی شریفه را خوانده اند:

(تَلکَ الدّارُ الآخِرَهُ نَجعَلُها لِلَّذینَ لا یُریدُونَ عُلُواً فِی الأرضِ و لا فَساداً وَ العاقِبَهُ للمُتَّقینَ.)(1)

آن سرای آخرت را برای کسانی قرار می دهیم که درزمین نه برتری می جویند و نه فسادی. و سرانجام (نیک) از آن پرهیزگاران است. .