عقل و ایمان از دیدگاه ابن رشد، صدرالمتالهین شیرازی و ایمانوئل کانت صفحه 151

به تعبیر حاجی سبزواری در منظومه:

«النفس فی الحدوث جسمانیه وفی بقاء تکون روحانیه»

به عبارت دیگر جسم در اثر حرکت جوهری خود تبدیل به نفس ناطقه (روح) می شود که این نظر حضرت صدرالمتألهین می باشد.

9- برهان صدیقین با تقریر صدرالدین شیرازی

هم در فلسفه اسلامی و هم در فلسفه غرب، براهین اثبات خدا را دسته بندی می کنند. یک دسته از براهینی که در فلسفه اسلامی برای اثبات خدا به کار می رود «براهین صدیقین» هست. اولین بار این واژه را ابن سینا در اثبات خود برای برهانی که بر وجود خدا اقامه کرده بود به کار برد. او معتقد بود که در این برهان از صفات مخلوقاتِ عالمِ امکان استفاده نکرده بلکه از خود وجود برای اثبات واجب استفاده نموده است، و ظاهراً در فلسفه اسلامی هر برهانی که از خود وجود و نه از صفات مخلوقات عالم، برای اثبات واجب استفاده شود برهان صدیقین نام دارد. بعد از ابن سینا افراد زیادی تقریرات مختلفی از برهان صدیقین ارائه داده اند تا جایی که امروزه بیست تقریر از برهان صدیقین ارائه شده است. از جمله این تقریرها تقریرهای ملاصدرا، ملاهادی سبزواری، علامه طباطبایی و... است که ما در این بحث فقط تقریر ملاصدرا را بیان خواهیم نمود.

تقریر صدرای شیرازی از برهان صدیقین:

مقدمه اول: آن چه که در عالم تحقق دارد فقط وجود است و نه چیز دیگر (اصالت وجود).