- زندگانی ملّا عبدالله یزدی 1
- مقدّمه حجهالاسلام علی قنبریان 1
- حواشی بر حاشیه ملّا عبدالله 3
- ترجمه حاشیّهِ ملّا عبدالله 4
- نسخه شناسی 7
- اشاره 21
- القسم الاوّل:فی المنطق 22
- المقصد الاول:التّصورات 22
- اشاره 22
- المقصد الثانی:التّصدیقات 24
- اشاره 28
- خطبه کتاب 30
- شناخت کتاب و علل تألیفش 36
- شناخت منطق و بیان احتیاج به آن 41
- تنبیه 46
- موضوع منطق 50
- اشاره 54
- مفرد و مرکّب 63
- تقسیمات مفرد و مرکّب 66
- فصل اوّل:مفهوم کلّی و جزئی 73
- اشاره 73
- نسب اربع 76
- کلّیّات خمس 84
- جنس 85
- نوع 87
- فصل 91
- خاصّه 93
- عرض عام 94
- خاتمه در مفهوم کلّی 97
- فصل دوم:معرّف 99
- اشاره 104
- تقسیم قضیّه حملیّه به اعتبار موضوع 109
- محصورات اربع 110
- اقسام حملیّه 110
- موجّهات:بسائط و مرکّبات 113
- معدوله و محصّله 113
- فصل اوّل:قضیّه شرطیّه متّصله و منفصله 129
- فصل دوّم:تناقض 136
- اشاره 142
- فصل سوّم:عکس مستوی 142
- عکس به اعتبار جهت 144
- فصل چهارم:عکس نقیض 150
- اشاره 160
- اقسام قیاس 162
- قیاس استثنائیّ و بیان اجزائش 162
- قیاس اقترانیّ و بیان اقسام و اجزائش 163
- اشکال اربعه 164
- فصل ششم:قیاس شرطی 192
- فصل هفتم:قیاس استثنائی 193
- فصل هشتم:استقراء 196
- اشاره 196
- تمثیل 197
- فصل نهم:صناعات خمس 198
- اشاره 202
- رؤوس ثمانیه 207
- نسخه ها 217
فهارس.صاحب الذّریعه انتساب این رساله را به شهرستانی صحیح تر دانسته است. (1)
با توجّه به قرائنی که وجود دارد و همچنین دیباچه نسخه خطّی شماره 4559 کتابخانه دانشگاه که نام مترجم شهرستانی ذکر شده و با توجّه به نظریّه آیۀ الله استادی و صاحب الذّریعه،به نظر می رسد که انتساب نسخه به مرحوم شهرستانی مناسب تر باشد؛ (2)والله العالم.
در کتابخانه مجلس شورای اسلامی،نسخه خطّی«ترجمه و شرح باب حادی عشر»از افضل الدیّن محمّد بن تقی بن محمّد بن غیاث الدّین محمود حسینی موسوی شهرستانی از علمای قرن 11ق را یافتم که ظاهراً با محمّد بن محمود شهرستانی نسبتی دارد.
در ارتباط با زندگانی شهرستانی تحقیقاتی را انجام داده ولی اطّلاعاتی به دست نیامد.در فرهنگ دهخدا و فرهنگ معین و ریحانۀ الأدب و الکنی و الالقاب و الفواید الرّضویّه فی احوال المذهب الجعفریۀ شیخ عبّاس قمی و دائرۀ المعارف فارسی و دائرۀ المعارف تشیّع و اینترنت مطلبی یافت نشد و دائرۀ المعارف بزرگ اسلامی و دانشنامه جهان اسلام هم به حرف شین و بالتّبه عنوان شهرستانی هنوز نرسیده است و از ایشان همین را می دانیم که در قرن دهم می زیسته است.
نسخه شناسی
در تصحیح از نسخ ذیل استفاده شد:
الف)نسخه کتابخانه فیضیّه قم،شماره نسخه:1515،نستعلیق:محمّد ابراهیم بن عبداللطیف شولستانی،تاریخ کتابت:1115،98 برگ(14 در 19)،19 سطر (3).نسخه اصلی در تصحیح در نظر گرفته شد که در حواشی اختصاراً نسخه(ف)نامیده شد.
ب)کتابخانه مدرسه مروی تهران،شماره 885،رقعی،تحریر سدّه 11 در نیمه
1- 1) .مصطفی درایتی،1391،فهرستگان نسخه های خطی ایران(فنخا)،ج11،ص546.
2- 2) .لازم به ذکر است نسخه سنگی«ترجمه حاشیه ملّا عبدالله»در کتابخانه مجلس شورای اسلامی وجود دارد و برای مطبع نامی منشی نول کشور در مطبع بمبئی گالپور در ماه نومبر سنه 1294/1915 می باشد،نیز مترجم را محمّد بن محمود شهرستانی دانسته است.
3- 3) .رضا استادی،فهرست نسخّه های خطّی کتابخانه مدرسه فیضیّه قم،ج2،ص 75.