فراتر از عرفان : خداشناسی فلسفی و عرفانی از نگاه وحی و عرفان صفحه 314

هیچ ترکیب یا دوئیت یا تعارضی(1) لازم نیاید.

مثال: دو معنای "انسان" و "سرو" دو معنای ماهوی هم عرض هستند لذا یک واقعیت خارجی ممکن نیست که مصداق واقعی هر دو باشد، اما "کاغذ" و "سفیدی" دو هویت هم عرض نیستند که بگوییم این چیز یا باید کاغذ باشد ویا سفید! و بگوییم: اگر حقیقتا کاغذ باشد باید مجازا سفید باشد وگر نه لازم می آید که یک چیز دو چیز باشد!، بلکه بدیهی است که یک چیز هم می تواند حقیقتاا کاغذ باشد، و هم حقیقتا سفید؛ همین طور "انسان" و "موجود" و "ممکن الوجود" سه امر هم عر ض نیستند که گفته شود یک چیز یا باید انسان باشد و یا موجود و یا ممکن الوجود! و اگر مصداق حقیقی یکی از آن ها باشد حتما باید مصداق مجازی و غیر حقیقی دیگری باشد! چرا که بدیهی است یک چیز می تواند هم حقیقتا انسان باشد، و هم حقیقتا موجود، و هم حقیقتا ممکن الوجود.

گفته اند:

ولی این فرض صحیحی نیست؛ زیرا اگر هر موجودی دارای دو حیثیت عینی باشد، هریک از آنها به صورت قضیه دیگری در ذهن منعکس می شود که مشتمل بر دو مفهوم است و باید در ازای هریک از آنها