چه کسانی نمی فهمند؟!: گویا و رسا در نقد عرفان التقاطی و تفکرات یونانی صفحه 104

اکنون چند نمونه را برای مثال می آوریم:

عبدالرحمان جامی در شرح حال اوحدالدین کرمانی در علت اینکه شیخ شهاب الدین او را بدعت گذار خوانده است، نوشته است:

مراد شیخ شهاب الدین به ابتداع (بدعت) وی آن بوده است که می گوید وی در شهود حقیقت، توسل به مظاهر صوری کرده و جمال مطلق (یعنی خدا) را در صور مقیدات (یعنی کودکان و زنان) مشاهده می نموده و شیخ شمس الدین تبریزی از وی پرسیدند که در چه کاری؟ گفت: ماه را در طشت آب می بینم. پس شیخ شمس الدین گفت: که اگر بر قفا دنبل نداری، پس چرا بر آسمانش نمی بینی؟ و پیش مولانا جلال الدین رومی (مولوی) گفتند که وی شاهد باز بود، خدمت مولوی فرمود: که کاش کردی و گذشتی، و این رباعی وی بر این دلالت دارد:

زان می نگرم به چشم سر در صورت

زیرا که ز معنی است اثر در صورت

این عالم صورت است و ما در صوریم

معنی نتوان دید مگر در صورت

و در برخی تواریخ، مذکور است که وی چون در سماع گرم شدی پیراهن مردان چاک کردی و سینه به سینه ایشان باز نهادی، چون به بغداد رسید خلیفه پسرکی صاحب جمال داشت. این سخن بشنید و گفت: او مبتدع است و کافر، اگر در صحبت من از اینگونه حرکتی کند (چشمداشتی به فرزندم داشته باشد) وی را بکشم و چون سماع گرم شد