کلم الطیب صفحه 101

صفحه 101

میباشد که باعث ترک معاصی کبیره و اصرار بر صغیره و منافیات مروت شود و در مفتی و قاضی و شاهد و امام جماعت همین معنی شرط است.

و عدل در اخلاق این ستکه انسان در جمیع صفات نفسانی در حدّ وسط- یعنی-ما بین دو حد افراط و تفریط باشد،مثلا شجاعت که حد وسط بین جبن و تهوّر،یا تواضع که حد وسط بین کبر و اذلال،و یا سخاوت که واسطه بین بخل و اسراف است دارا باشد.

و عدل در احکام این ستکه هر ذی حقی را از حقش محروم ننماید و در دعاوی بحق حکم نماید و ملاحظه هیچ یک از طرفین دعاوی را بواسطه تقرب یا جهات دیگر ننماید.

حسن و قبح و لغو در افعال: افعال صادره از روی اختیار ناچار از روی داعی و محرکی است و داعی هرگاه مصلحت مترتب بر فعل که از آن بعلت غائی تعبیر میکنند باشد آن فعل حسن،و اگر مفسده مترتب بر فعل باشد قبیح است و هرگاه فعلی مصلحت یا مفسدۀ بر آن مترتب نشود یا مصلحت و مفسده اش مساوی باشد آن را لغو نامند.

و حسن و قبح بر سه معنی اطلاق میشود.

اول- هر صفت کمالی را حسن و هر صفت نقصی را قبیح گویند مانند علم و جهل.

دوم- هر چه ملایم طبع باشد حسن و هر چه منافی طبع باشد قبیح نامند مانند لذائذ و آلام.

سوم- هر فعلی که مستوجب مدح و ستایش در دنیا و مستحق ثواب در آخرت باشد حسن گویند و هر فعلی که مستوجب مذمت و نکوهش در دنیا و مستحق عذاب در آخرت باشد قبیح نامند.

اقسام حسن و قبیح و لغو: حسن و قبیح و لغو را بچند وجه میتوان تقسیم نمود:

کتابخانه بالقرآن کتابخانه بالقرآن
نرم افزار موبایل کتابخانه

دسترسی آسان به کلیه کتاب ها با قابلیت هایی نظیر کتابخانه شخصی و برنامه ریزی مطالعه کتاب

دانلود نرم افزار کتابخانه