- سرآغاز 1
- اشاره 41
- مقدّمه [محقق] 41
- [مقدّمه] 45
- تفاوت قوس النهار و قوس اللیل 47
- طول 48
- نصف النهار 48
- در بیان حرکت انتقالی زمین 49
- مطلب اوّل 53
- طریق اوّل:به شاخص قائم. 53
- اشاره 53
- طریق دوّم برای تعیین ظهر:شاخص افقی است. 56
- طریق چهارم: [آنکه در هر شهری در زمین مسطّحی یک شاخص یک متری مثلا بخطّ قائم نصب کنیم] 58
- طریق پنجم: [آنکه اوّل ظهر وقتی است که سایۀ شاخص به نهایت کوتاهی رسیده،و شروع به بلند شدن نماید] 60
- مطلب دوّم 62
- اشاره 62
- طریق اوّل: [طبق علاماتی که در کتب فقهیّه ضبط شده است] 62
- طریق دوّم: [توسط قبله نما] 63
- قاعدۀ پیدا کردن اختلاف شب و روز در هر نقطه 66
- وضع کعبه و اطراف آن 66
- مقدّمه [محقق] 67
- اشاره 67
- المقام الأوّل: 69
- المقام الثالث: 73
- المقام الخامس: [هل یتوقّف القبض علی إذن الواقف أو لا؟] 78
- المقام الرابع: 78
- المقام السابع: 80
- المقام السادس: 80
- المقام التاسع: [هل یشترط الفوریّه فی القبض؟] 83
- المقام العاشر: [القبض المعتبر شرعا فی الوقف بالنسبه إلی البطن الأوّل] 84
- المقام الحادی عشر: [إذا کان البطن الأوّل متعدّدا] 84
- المقام الثانی عشر[و الثالث عشر]: [أنّ قبض الولیّ لما هو ولیّ علیه کقبضه] 85
- المقام الرابع عشر: [الموقوف فی ید الموقوف علیه بالغصب أو المقبوض بالعقد الفاسد هل یکون حکمه حکم القبض المأذون فیه؟أو لا؟] 87
- المقام الخامس عشر: [اشتراط مضیّ الزمان فی القبض الحادث] 88
- المقام السادس عشر: [لو کان الموقوف منقولا أو غیر منقول...] 88
- المقام الثامن عشر: [وقف الدار المستأجره و الموصی بخدمته] 89
- پیشگفتار مصحّح 93
- اشاره 93
- اشاره 105
- [ترجمه و شرح خطبه] 105
- منطقهم الصّواب: 111
- و ملبسهم الاقتصاد: 111
- و مشیهم التّواضع: 112
- غضّوا أبصارهم عمّا حرّم اللّه علیهم: 115
- و وقفوا أسماعهم علی العلم النّافع لهم: 122
- نزلت أنفسهم منهم فی البلآء کالّذی نزلت فی الرّخآء : 125
- لو لا الاجال الّتی کتب اللّه علیهم لم تستقرّ أرواحهم فی أجسادهم طرفه عین شوقا إلی 126
- عظم الخالق فی أنفسهم فصغر ما دونه فی أعینهم: 128
- فهم و الجنّه کمن قد راها فهم فیها منعّمون-و در أمالی:متّکئون است -و هم و النّار 130
- قلوبهم محزونه: 131
- و شرورهم مأمونه: 132
- و أنفسهم عفیفه: 133
- و حاجاتهم خفیفه: 133
- و أجسادهم نحیفه: 133
- صبروا أیّاما قصیره أعقبتهم راحه طویله: 134
- تجاره مربحه یسّرها لهم ربّهم: 134
- أرادتهم الدّنیا و لم یریدوها و أسرتهم ففدوا أنفسهم منها: 135
- أمّا اللّیل فصافّون أقدامهم تالون لأجزآء القران یرتّلونه ترتیلا(إلخ): 136
- إن زکّی أحدهم(إلخ) : 140
- فهم لأنفسهم متّهمون: 140
- و من أعمالهم مشفقون : 140
- و حزما فی لین: 142
- و إیمانا فی یقین: 142
- و حرصا فی علم: 143
- و قصدا فی غنی: 144
- و خشوعا فی عباده: 144
- و طلبا فی حلال: 147
- و صبرا فی شدّه: 147
- و نشاطا فی هدی: 148
- و تحرّجا عن طمع: 149
- یعمل الأعمال الصّالحه و هو علی وجل: 151
- و من أعمالهم مشفقون: 151
- یمسی و همّه الشّکر و یصبح و همّه الذّکر: 151
- یبیت حذرا و یصبح فرحا حذرا لما حذّر من الغفله و فرحا بما أصاب من الفضل 152
- إن استصعبت علیه نفسه فیما تکره لم یعطها سؤلها فیما تحبّ: 152
- قرّه عینه فیما لا یزول و زهادته فیما لا یبقی: 153
- یمزج الحلم بالعلم: 153
- قلیلا زلله: 156
- خاشعا قلبه: 156
- قانعه نفسه: 159
- میّته شهوته : 160
- حریزا دینه : 160
- منزورا أکله : 160
- سهلا أمره: 160
- الخیر منه مأمول و الشّرّ منه مأمون: 162
- إن کان فی الغافلین کتب من الذّاکرین و إن کان فی الذّاکرین لم یکتب من الغافلین: 163
- و یصل من قطعه: 164
- و یعطی من حرمه: 164
- یعفو عمّن ظلمه : 164
- بعیدا فحشه: 165
- لیّنا قوله: 166
- مقبلا خیره مدبرا شرّه: 167
- فی الزّلازل وقور و فی المکاره صبور: 168
- و فی الرّخاء شکور: 169
- لا یحیف علی من یبغض و لا یأثم فیمن یحبّ: 169
- لا یضیّع ما استحفظ: 170
- یعترف بالحقّ قبل أن یشهد علیه: 170
- و لا ینابز بالألقاب: 171
- و لا یضارّ بالجار : 171
- و لا یشمت بالمصائب : 172
- إن صمت لم یغمّه صمته : 173
- و إن ضحک لم یعل صوته: 173
- و إن بغی علیه صبر حتّی یکون اللّه هو الّذی ینتقم له: 175
- نفسه منه فی تعب و النّاس منه فی راحه: 175
- أتعب نفسه لاخرته و أراح النّاس من نفسه: 175
- بعده عمّن تباعد عنه زهد و نزاهه : 176
- و دنوّه ممّن دنا منه لین و رحمه: 177
- لیس تباعده بکبر و عظمه و لا دنوّه بمکر و خدیعه: 177
- مقدّمه [مصحح] 203
- اشاره 203
- 3)إجازته للسید محمّد مهدی بن محمّد الحسینی البروجردی: 218
- 4)إجازته لشیخ الشریعه فتح اللّه بن محمّد جواد الاصفهانی الشیرازی: 224
- 5)إجازته لمحمّد حسین بن محمّد باقر الیزدی الأردکانی: 234
- مقدّمه [محقق] 248
- اشاره 248
- [تکفیر شیخ الرئیس] 305
- آنچه در بخارا تألیف کرده: 317
- آنچه در خوارزم تألیف کرده: 317
- آنچه در ری تألیف کرده: 319
- آنچه در همدان تألیف کرده: 319
- آنچه در اصفهان تألیف کرده: 328
- آنچه تصریح نشده که در کجا تألیف کرده: 332
- تحقیق در تاریخ تولّد شیخ الرئیس ابو علی ابن سینا 351
- پیشگفتار مصحّح 354
- اشاره 354
- أوّل الکتاب 357
همسایۀ ایشان از شرّ ایشان ایمن است و تکبّر ایشان ضعیف است یعنی تکبّر ندارند و اگر دارند استغناست (1)از خلایق که شبیه است (2)به تکبّر ضعیف و قویست صبر او که در بلا مطلقا جزع (3)نمی کند (4)و بسیار است ذکر او و همیشه به یاد حق-سبحانه و تعالی- است و کارهای او بر وفق علم و حکمت است.اگر سخنی یا چیزی به او سپارند به أمانت،إظهار آن نمی کند به دوستان خود،و (5)اگر شهادتی نزد او باشد از جهت دشمنان،او کتمان شهادت نمی کند (6)و دشمنی او را مانع شهادت نمی سازد (7)،و ریا نمی کند در هیچ عملی از أعمال خیر و همه را خالص از جهت رضای إلهی به جامی آورد و ترک نمی کند هیچ عمل خوب را از روی شرم چنانکه أحمقان می کنند.
الخیر منه مأمول و الشّرّ منه مأمون:
همه کس (8)ازو امید إحسان دارند یا همه کس به او (9)امید خوبی دارند و گمان بدی به او نمی برند و همه کس از شرّ او ایمن اند به هر دو معنی:معنی أوّل آنست که نفع او به مردمان می رسد و شرّ او به کسی نمی رسد ازین جهت از شرّ او ایمنند.دویم آنکه همه کس به (10)او گمان 11خوبی دارند که هرچه می کند خوب
1- (1)) استغناست/«ن»:+که(البتّه خطّ ترقین باریکی هم رویش کشیده شده).این افزونه در «م»و«ر»نیست.
2- (2)) است/در«ر»نیامده است ولی در«م»و«ن»هست.
3- (3)) جزع/«م»و«ر»چنین است.«ن»:جرح.
4- (4)) نمی کند/ضبط نص،موافق«م»و«ن»است.«ر»:نمی کنند.
5- (5)) و/در«ن»نیامده است.ولی در«م»و«ر»آمده.
6- (6)) نمی کند/ضبط نص،موافق است با«م»و«ر».«ن»:نمیکنند.
7- (7)) نمی سازد/ضبط نص،موافق است با«م»و«ر».«ن»:نمیشوند.
8- (8)) کس/در«ر»از قلم افتاده ولی در«م»و«ن»هست.
9- (9)) به او/ضبط نص،موافق است با«م»و«ر».«ن»:ازو.
10- (10)) به/«ر»:از.ضبط نص،موافق«م»و«ن»است.