- سرآغاز 1
- مقدّمه [محقق] 41
- اشاره 41
- [مقدّمه] 45
- تفاوت قوس النهار و قوس اللیل 47
- طول 48
- نصف النهار 48
- در بیان حرکت انتقالی زمین 49
- مطلب اوّل 53
- طریق اوّل:به شاخص قائم. 53
- اشاره 53
- طریق دوّم برای تعیین ظهر:شاخص افقی است. 56
- طریق چهارم: [آنکه در هر شهری در زمین مسطّحی یک شاخص یک متری مثلا بخطّ قائم نصب کنیم] 58
- طریق پنجم: [آنکه اوّل ظهر وقتی است که سایۀ شاخص به نهایت کوتاهی رسیده،و شروع به بلند شدن نماید] 60
- مطلب دوّم 62
- اشاره 62
- طریق اوّل: [طبق علاماتی که در کتب فقهیّه ضبط شده است] 62
- طریق دوّم: [توسط قبله نما] 63
- قاعدۀ پیدا کردن اختلاف شب و روز در هر نقطه 66
- وضع کعبه و اطراف آن 66
- مقدّمه [محقق] 67
- اشاره 67
- المقام الأوّل: 69
- المقام الثالث: 73
- المقام الخامس: [هل یتوقّف القبض علی إذن الواقف أو لا؟] 78
- المقام الرابع: 78
- المقام السادس: 80
- المقام السابع: 80
- المقام التاسع: [هل یشترط الفوریّه فی القبض؟] 83
- المقام الحادی عشر: [إذا کان البطن الأوّل متعدّدا] 84
- المقام العاشر: [القبض المعتبر شرعا فی الوقف بالنسبه إلی البطن الأوّل] 84
- المقام الثانی عشر[و الثالث عشر]: [أنّ قبض الولیّ لما هو ولیّ علیه کقبضه] 85
- المقام الرابع عشر: [الموقوف فی ید الموقوف علیه بالغصب أو المقبوض بالعقد الفاسد هل یکون حکمه حکم القبض المأذون فیه؟أو لا؟] 87
- المقام الخامس عشر: [اشتراط مضیّ الزمان فی القبض الحادث] 88
- المقام السادس عشر: [لو کان الموقوف منقولا أو غیر منقول...] 88
- المقام الثامن عشر: [وقف الدار المستأجره و الموصی بخدمته] 89
- پیشگفتار مصحّح 93
- اشاره 93
- [ترجمه و شرح خطبه] 105
- اشاره 105
- منطقهم الصّواب: 111
- و ملبسهم الاقتصاد: 111
- و مشیهم التّواضع: 112
- غضّوا أبصارهم عمّا حرّم اللّه علیهم: 115
- و وقفوا أسماعهم علی العلم النّافع لهم: 122
- نزلت أنفسهم منهم فی البلآء کالّذی نزلت فی الرّخآء : 125
- لو لا الاجال الّتی کتب اللّه علیهم لم تستقرّ أرواحهم فی أجسادهم طرفه عین شوقا إلی 126
- عظم الخالق فی أنفسهم فصغر ما دونه فی أعینهم: 128
- فهم و الجنّه کمن قد راها فهم فیها منعّمون-و در أمالی:متّکئون است -و هم و النّار 130
- قلوبهم محزونه: 131
- و شرورهم مأمونه: 132
- و أنفسهم عفیفه: 133
- و حاجاتهم خفیفه: 133
- و أجسادهم نحیفه: 133
- صبروا أیّاما قصیره أعقبتهم راحه طویله: 134
- تجاره مربحه یسّرها لهم ربّهم: 134
- أرادتهم الدّنیا و لم یریدوها و أسرتهم ففدوا أنفسهم منها: 135
- أمّا اللّیل فصافّون أقدامهم تالون لأجزآء القران یرتّلونه ترتیلا(إلخ): 136
- إن زکّی أحدهم(إلخ) : 140
- فهم لأنفسهم متّهمون: 140
- و من أعمالهم مشفقون : 140
- و حزما فی لین: 142
- و إیمانا فی یقین: 142
- و حرصا فی علم: 143
- و قصدا فی غنی: 144
- و خشوعا فی عباده: 144
- و طلبا فی حلال: 147
- و صبرا فی شدّه: 147
- و نشاطا فی هدی: 148
- و تحرّجا عن طمع: 149
- یمسی و همّه الشّکر و یصبح و همّه الذّکر: 151
- یعمل الأعمال الصّالحه و هو علی وجل: 151
- و من أعمالهم مشفقون: 151
- یبیت حذرا و یصبح فرحا حذرا لما حذّر من الغفله و فرحا بما أصاب من الفضل 152
- إن استصعبت علیه نفسه فیما تکره لم یعطها سؤلها فیما تحبّ: 152
- قرّه عینه فیما لا یزول و زهادته فیما لا یبقی: 153
- یمزج الحلم بالعلم: 153
- قلیلا زلله: 156
- خاشعا قلبه: 156
- قانعه نفسه: 159
- حریزا دینه : 160
- میّته شهوته : 160
- سهلا أمره: 160
- منزورا أکله : 160
- الخیر منه مأمول و الشّرّ منه مأمون: 162
- إن کان فی الغافلین کتب من الذّاکرین و إن کان فی الذّاکرین لم یکتب من الغافلین: 163
- یعفو عمّن ظلمه : 164
- و یعطی من حرمه: 164
- و یصل من قطعه: 164
- بعیدا فحشه: 165
- لیّنا قوله: 166
- مقبلا خیره مدبرا شرّه: 167
- فی الزّلازل وقور و فی المکاره صبور: 168
- و فی الرّخاء شکور: 169
- لا یحیف علی من یبغض و لا یأثم فیمن یحبّ: 169
- یعترف بالحقّ قبل أن یشهد علیه: 170
- لا یضیّع ما استحفظ: 170
- و لا یضارّ بالجار : 171
- و لا ینابز بالألقاب: 171
- و لا یشمت بالمصائب : 172
- إن صمت لم یغمّه صمته : 173
- و إن ضحک لم یعل صوته: 173
- و إن بغی علیه صبر حتّی یکون اللّه هو الّذی ینتقم له: 175
- نفسه منه فی تعب و النّاس منه فی راحه: 175
- أتعب نفسه لاخرته و أراح النّاس من نفسه: 175
- بعده عمّن تباعد عنه زهد و نزاهه : 176
- و دنوّه ممّن دنا منه لین و رحمه: 177
- لیس تباعده بکبر و عظمه و لا دنوّه بمکر و خدیعه: 177
- مقدّمه [مصحح] 203
- اشاره 203
- 3)إجازته للسید محمّد مهدی بن محمّد الحسینی البروجردی: 218
- 4)إجازته لشیخ الشریعه فتح اللّه بن محمّد جواد الاصفهانی الشیرازی: 224
- 5)إجازته لمحمّد حسین بن محمّد باقر الیزدی الأردکانی: 234
- مقدّمه [محقق] 248
- اشاره 248
- [تکفیر شیخ الرئیس] 305
- آنچه در خوارزم تألیف کرده: 317
- آنچه در بخارا تألیف کرده: 317
- آنچه در همدان تألیف کرده: 319
- آنچه در ری تألیف کرده: 319
- آنچه در اصفهان تألیف کرده: 328
- آنچه تصریح نشده که در کجا تألیف کرده: 332
- تحقیق در تاریخ تولّد شیخ الرئیس ابو علی ابن سینا 351
- پیشگفتار مصحّح 354
- اشاره 354
- أوّل الکتاب 357
و به این طریق در اخبار نیز اشاره شده است؛قال الصادق علیه السّلام:«تزول الشمس فی النصف من حزیران علی نصف قدم،و فی النصف من تموز علی قدم و نصف،و فی النصف من اب علی قدمین و نصف،و فی النصف من أیلول علی ثلاثه أقدام و نصف،و فی النصف من تشرین الأوّل علی خمسه أقدام (1)و نصف،و فی النصف من تشرین الآخر علی سبعه و نصف،و فی النصف من کانون الأوّل علی تسعه و نصف،و فی النصف من کانون الآخر علی سبعه و نصف،و فی النصف من شبّاط علی خمسه و نصف،و فی النصف من آذار علی ثلاثه و نصف،و فی النصف من نیسان علی قدمین و نصف،و فی النصف من أیّار علی قدم و نصف،و فی النصف من حزیران علی نصف قدم» (2).
یعنی:اوّل ظهر،آن وقتی است که کوتاهی سایه می رسد به حدّی که سایۀ قدّ انسان در نیمۀ ماه حزیران-روزی که اوّل تیرماه است-بمقدار نصف قدم باشد-یعنی که نصف قدّ پای آن شخص باشد-و در نیمۀ تموز-که اوائل مرداد است-بمقدار یک قدم و نیم،و در نیمۀ آب-که اوائل شهریور است-بمقدار دو قدم و نیم،و در نیمه از ماه ایلول-که اوائل مهر باشد-بمقدار سه قدم و نیم،و در نیمه از ماه تشرین الأوّل-که اوائل آبان باشد-بمقدار پنج قدم و نیم و در نیمۀ ماه تشرین الآخر-که اوائل آذرماه باشد-بمقدار هفت قدم و نیم؛و در نیمۀ ماه کانون الأوّل-که اوائل دی باشد-بمقدار نه قدم و نیم؛و در نیمۀ ماه کانون الآخر-که اوائل بهمن باشد-بمقدار هفت قدم و نیم؛و در نیمۀ ماه شبّاط-که اوائل اسفند باشد-بمقدار پنج قدم و نیم؛و در نیمۀ آذرماه (3)رومی
1- (1)) ضبط کلمۀ«أقدام»موافق است با روایت صاحب وسائل الشیعه.این لفظ در نقل من لا یحضره الفقیه و تهذیب الأحکام نیامده است.
2- (2)) بنگرید:«من لا یحضره الفقیه»ج 1 ص 223 حدیث 673؛«تهذیب الأحکام»ج 2 ص 276 حدیث 133؛«وسائل الشیعه»ج 4 ص 163 حدیث 4805.
3- (3)) چنین است در دستنوشت.