- مقدمه 1
- اشاره 1
- هوالشکور 1
- درباره این مجموعه 1
- مقدمه محقق 8
- اشاره 8
- اشاره 8
- نگاهی به زندگی میر محمدصالح خاتون آبادی 9
- اشارتی به زندگی میر محمّدحسین خاتون آبادی 13
- آثار و تألیفات 14
- شیوه تحقیق رساله 14
- اشاره 18
- قیود هشت گانه تعریف غیبت 19
- اوّل: غیبت انسان باشد 19
- سوم: غایبانه باشد در جلوی او 19
- دوم: معین باشد نه مبهم 19
- مقدّمه در بیان معنی غیبت و تحقیق حقیقت آن 19
- چهارم: آنچه اسناد می دهد در او باشد 20
- باب اوّل: در بیان حرمتِ غیبت و سرّ حرمتِ آن 21
- ششم:آن عیب را در عرف نقص شمارد 21
- اشاره 21
- هفتم: به قصد مذمّت باشد 21
- هشتم: مردم آن عیب را ندانند 21
- آیات و اخبار نهی از غیبت 22
- اخبار عقوبت اخروی غیبت 26
- باب دوم: در بیان آنکه حرام است شنیدن غیبت و واجب است ردّ آن 28
- اخبار عقوبت دنیوی غیبت 28
- نوع اوّل:اقسام آن به اعتبار تعدّد امور قبیحه 30
- باب سوم در اقسام غیبت 30
- نوع دوم: اقسام آن به اعتبار تعدّد طرق نسبت دادن امور مکروهه 31
- اشاره 31
- قسم اوّل: یاد کردن آن به قول 31
- اشاره 32
- تتمیم: [اتصاف غیبت به صفات ذمیمه دیگر] 32
- اوّل: [نمیمه] 32
- قسم سوم: یاد کردن به کتابت 32
- نمیمه در آیات و روایات 33
- حکمت حرمت نمیمه 34
- دوم: کلام ذی اللّسانین و ذی الوجهین 35
- اشاره 37
- باب چهارم: در بیان کیفیت علاج غیبت و طریق محافظت خود 37
- اشاره 38
- صفات و اسباب دهگانه غیبت 38
- اول: متابعت خشم 39
- دوم: همراهی با غیبت کنندگان 41
- اشاره 41
- علاج به منع مصاحبت بطله و فسقه 42
- اشاره 43
- سوم: مبارزه با اعداء از دوستان و اقربا 43
- علاج روایی این صفت ذمیمه 44
- چهارم: در مقام برائت از انتساب امر شنیع 45
- ششم: حسادت 47
- هفتم: برای شوخ طبعی و خوش صحبتی 48
- اشاره 48
- هشتم: ترحّم و خیرخواهی خطاکارانه 51
- نظر شهید ثانی در سخره و استهزاء 51
- نهم: در مقام تعجب و غفلت از شیطان 52
- دهم: عدوات و غفلت منشأ گرفته از تقوی 53
- باب پنجم: موارد جواز غیبت 55
- اشاره 55
- دوم جرح شهود 55
- اوّل تظلّم 55
- سوم شهادت 55
- هفتم وقایت اهل اسلام از ضلالت 56
- پنجم نصیحت مستشیر 56
- ششم نهی از منکر 56
- چهارم استفتا 56
- هشتم اطلاع سامع از موضوع 57
- دهم: استحقاق از جهت فسق 58
- نهم: اشتهار به لقب و صفت نقص 58
- غیبت حیوانات 68
- اشاره 69
- باب ششم: در بیان کیفیت توبه از غیبت و بیان کفاره آن 69
- در خصوص لفظ استغفار 75
- استحلال باید واقعی باشد 75
- تنبیهات پنج گانه 75
- استحباب قبول عذر مغتاب 75
- حکم غیبت کسی که غیبت خود را مباح کند 77
- موارد لازم در دفع عقاب بهتان و نمیمه 79
- وجوب نیت در کفاره 79
- فهرست منابع 81
- اشاره 98
- زندگینامه 98
- تولد 99
- وفات 101
- میر محمد حسین در کلام بزرگان 102
- اساتید 103
- آثار و تألیفات 105
- نسخه شناسی رساله و شیوه تحقیق 108
- در بیان فضیلت زکات 112
- اشاره 112
- وامّا تارِک عقابِ زکات 115
- فضیلت خمس و ثواب آن 117
- مصرف خمس 118
- عقاب تارک خمس 121
- باب اول: بیان مسائل زکات 122
- اشاره 122
- زکات نقره 122
- زکات طلای مسکوک 124
- زکات انگور 127
- زکات غلات 128
- شرایط وجوب زکات انعام 130
- زکات انعام 130
- زکات گوسفند 131
- زکات گاو 132
- زکات شتر 133
- مُستحق زکات 135
- باب دوم: بیان مسائل خمس 136
- غنائم 136
- اشاره 136
- معادن 137
- آنچه به واسطه غواصی به دست می آید 138
- گنج 139
- زمینی که کافر ذمی از مسلمان بخرد 141
- مال حلال مخلوط به حرام 142
- هفتم: زیاده بر مونه سال 143
- مستحق خمس 146
- مقدمه محقق 153
- آشنایی با «فوائد» 153
- اشاره 153
- آشنایی با موءلّف این اثر 155
- ولادت و زادگاه 155
- اساتید و شاگردان 156
- مجازین 157
- مشایخ اجازه 157
- آثار علمی 158
- مؤلّف این اثر از نگاه دیگران 159
- آشنایی با رساله حاضر 161
- سخن پایانی 162
- اشاره 165
- الفائده الاولی: ما یعتبر فی کتب الأخبار 165
- الفائده الثانیه:ما یعتبر فی الحاکم الشرعی 168
- الفائده الثالثه: ما یعتبر فی الحدیث الوصوی 171
- الفائده الرابعه:فائده فی الامامه 172
- الفائده الخامسه: عدم الربا بین الوالد و الولد 173
- الفائده السابعه: حکم تزویج إمرأه فقدت زوجها 175
- الفائده الثامنه: حکم نفوذ أو عدم نفوذ حکم غیر الأهل 181
- الفائده التاسعه: فی علائم الوضع و الحقیقه 184
- الفائده العاشر: منشأ الاشتباه فی حال الراوی فی علم الرجال 184
- اشاره 189
- اشاره 189
- مقدمه محقق 189
- نام و نسب 191
- معرفی مؤلف 191
- اشاره 194
- سیر علمی و اساتید 194
- 2 علامه بزرگوار و محدّث خبیر ملا محمدباقر مجلسی اعلی اللّه مقامه الشریف 195
- 3 فقیه و حکیم عظیم الشأن و نابغه دوران جناب فاضل اصفهانی مشهور به فاضل هندی أعلی اللّه مقامه الشریف 196
- 4 شیخ حرّ عاملی اعلی اللّه مقامه الشریف 197
- شاگردان، فرزندان و معاصران 198
- وفات و مدفن 199
- جایگاه علمی 201
- تألیفات 202
- ادبیّت 205
- تتمه 206
- اشاره 207
- نسخ مورد بررسی و مراحل تصحیح 210
- روند تصحیح 212
- اشاره 213
- الاعتقاد و أقسامه 233
- بداهه ثبوت جهل المرکب 234
- الضروریّ و النظریّ 236
- الحاجه إلی المنطق و تعریفه 236
- الفنّ الأوّل فی المعرِّف 238
- مباحث الألفاظ 238
- دلاله المرکّب 242
- المفرد و المرکّب 244
- الکلمات الوجودیّه 247
- أقسام المفرد 247
- اقسام اللفظ المتحد المعنی 248
- المتواطی و المشکّک 250
- عدم التشکیک فی الذاتیّات 251
- أقسام اللفظ المتکثّر المعنی 252
- الترادف و التباین 255
- دفع شبهه الدور فی الدلاله 256
- توجیه کلام الشیخ 263
- الدلاله لیست تابعه للإراده 263
- الجزئیّ و الکلّیّ 265
- اللفظ تابع للمعنی فی الکلّیّه و الجزئیّه 266
- النسب الأربع بین کلّیّین و نقیضیهما 266
- النزاع لفظیٌّ 300
- الدلیل الثانی للنافین و جوابه 301
- الوجود لغیره خارج عن محلّ النزاع 303
- شبهه 321
- اشاره 339
- ولادت 343
- زندگی نامه فاضل اصفهانی رحمه الله 343
- خاندان 343
- آثار پدر فاضل هندی 343
- کودکی فاضل اصفهانی 344
- تحصیلات 344
- شاگردان 345
- استادان 345
- خانواده 345
- مقام علمی و مرجعیّت 347
- اجتهاد در عصر فاضل 348
- مقدمه: در آنچه متعلق است به لفظ اعرابی 354
- مقصد اول : در آنچه متعلق است به اسم 355
- اشاره 355
- مقاله اولی : در آنچه متعلق است به معرب 356
- فصل : در بیان غیرمنصرف و احکام آن 362
- اشاره 372
- قسم اول : فاعل 372
- باب اول : در اسمای مرفوعه 372
- قسم دوم : مفعول ما لم یسم فاعله 376
- اشاره 384
- باب دوم : در آنچه متعلق است به اسماء منصوبه 384
- قسم اول : مفعول مطلق 384
- اشاره 386
- قسم دوم : مفعول به 386
- موضع اول : منادی 387
- موضع دوم : ما اضمر عامله علی شریطه التفسیر است 394
- موضع سوّم: تحذیر است 397
- قسم سوم : مفعول فیه 398
- موضع چهارم: اغراء 398
- قسم چهارم : مفعول له 399
- قسم پنجم : مفعول معه 400
- قسم ششم : حال است 401
- قسم هفتم : تمیز 403
- قسم هشتم: مستثنی 404
- قسم نهم: خبر کان و اخوات آن 407
- قسم دهم : اسم إنّ و اخوات آن 408
- قسم دوازدهم : خبر ما و لا المشبّهتین به لیس 410
- باب سوم : در اسماء مجروره 411
- قسم اول : نعت 415
- فصل 415
- اشاره 415
- قسم دوم: عطف به حرف 417
- قسم چهارم : بدل 421
- مقاله ثانیه : در اسماء مبنیه 422
- اشاره 422
- قسم اول : مضمرات 423
- قسم سوم: موصوله 427
- قسم دوم : اسماء اشاره 427
- قسم چهارم : اسماء افعال 430
- قسم پنجم : اصوات 431
- قسم ششم : مرکبات 432
- قسم هشتم : بعضی از ظروف 434
- فصل :در بیان معرفه و نکره 438
- فصل :در بیان اسم عدد 440
- فصل :در بیان مذکر و مؤنث 442
- فصل : در بیان مفرد، مثنی، جمع 444
- فصل : در آنچه تعلق به مصدر دارد 447
- فصل : در بیان آنچه متعلق است به اسم فاعل 448
- فصل : در آنچه متعلق است به صفت مشبّهه 449
- فصل :در آنچه متعلق است به اسم مفعول 449
- فصل : در آنچه متعلق است به اسم تفضیل 450
- فصل: در بیان جمله بعد از فعل 457
- فصل : در بیان فعل مقاربه 459
- فصل : در آنچه تعلق به فعل تعجب دارد 459
- قسم اول : حروف جاره 460
- مقصد ثالث : در آنچه متعلّق است به حرف 460
- فصل : در آنچه متعلّق است به فعل مدح 460
- اشاره 460
- قسم دوم : حروف مشبّهه بالفعل 465
- قسم سوم : حروف عاطفه 466
- قسم ششم : حروف ایجاب 468
- قسم پنجم : حروف ندا 468
- قسم هشتم : حرف تفسیر 469
- قسم یازدهم : حرف توقع (قد) 470
- قسم دهم : حروف تحضیض 470
- قسم نهم : حروف مصدر 470
- قسم دوازدهم : حرف استفهام 471
- قسم سیزدهم : حروف شرط 472
- قسم هفدهم : نون تأکید 473
- قسم شانزدهم : تنوین 473
- قسم چهاردهم : حرف ردع 473
- قسم پانزدهم تاء تأنیث ساکنه 473
- قسم هجدهم : هاء سکت است 474
- فهرست منابع 475
- اشاره 478
- تولد، احوال و اساتید 478
- آثار و تألیفات 478
- مقدمه 495
- اشاره 495
- اشاره 607
- فهارس فنی 607
ص :124
واقعه ای پند آموز
از جمله وقایعی که در زمان حیات ایشان اتفاق افتاده به حکومت رسیدن نادر شاه افشار (1148- 1169 ق)، و بیرون کردن افغانها از ایران و دعوت نادر از عثمانیها برای وحدت میان امت اسلامی و حقوق مساوی بین مذاهب بود، ولی حکومت عثمانی از پذیرش آن امتناع و جز به انضمام ایران به حکومت عثمانی رضایت نمی داد. نادر نیز مخالف ملحق شدن ایران به حکومت عثمانی بود. وی از میر محمد حسین خواست که فتوی بر کفر عثما نیها و مباح شمردن خونشان دهد، ولی خاتون آبادی از این کار سر باز زد و فتوایی نداد. نادر سخت ناراحت شد و به سید اعتراض کرد. میر محمد حسین در جواب اعتراض نادر شاه گفت: من راه غیر حق را نمی روم و اگر از این امر ناراحتی می توانم به سرزمین دیگری که تحت حکومت تو نباشد بروم. با اینکه نادرشاه از این کار سیّد بسیار ناراحت بود، ولی به وی آسیبی نرساند.(1)
میر محمد حسین در کلام بزرگان
دانشمندان و بزرگان مقام وی را پاس داشته اند و در تمجید و فضایل وی چنین می فرمایند:
محمدباقر موسوی خوانساری اصفهانی، صاحب روضات الجنات در بیان مقام ایشان می فرماید:
«سبط سمیّنا المجلسی و وارث منصبه الرفیع الأجدادی، کان من الفضلاء البارعین و النبلاء الجامعین ماهراً فی فنون الحکمه و الآداب، بل باهراً من نجوم الهدایه إلی فقه الأصحاب، صاحب کمالات فاضله و حالات طیبه متفاضله، حسن الخط فی الغایه کماشاهدناه، و جید الربط بالکتابه کما استنبطناه...».(2)
====
1 بسنجید: بحارالانوار، ج 102، ص 144؛ طبقات اعلام الشیعه (الکواکب المنتثره)، ج 6، ص 198.
2 روضات الجنات، ج 2، ص 360؛ تلامذه العلامه المجلسی، ص 93.