فرهنگ عقاید و مذاهب اسلامی: شیعه شناسی - جلد 6 صفحه 17

اختلاف ندارد و این، قصور فهم ماست که جایگاه «کلاله» را درست نمی شناسیم و از اقسام آن آگاه نیستیم.

حوادث نوظهور

مسلمانان در فتوحات خود، با مسائل نوظهور و حوادث جدیدی روبرو می شدند که حکم آن را در قرآن و سنت هایی که در اختیار داشتند نمی یافتند، و لذا مشکل بر روی مشکل، اضافه می شد، زیرا آیاتی که بیانگر احکام فرعی باشد، بسیار محدود است و احادیث وارده دربارۀ احکام نیز از پانصد حدیث تجاوز نمی کند.(1)

فخر رازی می گوید: موضوعاتی که حکم آن به وسیلۀ کتاب و سنت پیامبر صلی الله علیه و آله بیان شده، بسیار کم است.

اینک نمونه هایی از مسائل نوظهور که یاران پیامبر در آن، متحیّر و سرگردان بودند:

مشکل «عول»

مقصود از «عول» این است که در هنگام تقسیم ارث میّت، ترکه نسبت به سهامی که در کتاب و سنت آمده است وافی نباشد، مثلاً مردی بمیرد و وارثانی مانند همسر و پدر و مادر و دو دختر داشته باشد که سهام آنان به این ترتیب است همسر: و پدر و مادر و دو دختر بر روی هم، در این صورت مجموع سهام می شود ترکه، و به این ترتیب، قابل تقسیم نیست، و لذا هنگامی که مسأله به