فرهنگ عقاید و مذاهب اسلامی: شیعه شناسی - جلد 6 صفحه 542

10. صدرالمتألهین، شاگرد دو شخصیت برجستۀ پیشین (971-1050)

خوشبختانه اخیراًنویسندۀ توانایی به نام شیخ عبداللّه نعمه، کتابی پیرامون «فلاسفه الشیعه» نوشته و تا حدی توانسته است قسمت اعظم از فلاسفۀ شیعه را در این کتاب معرفی کند. و از سوی دیگر علاقۀ به علوم عقلی پیوسته در میان علمای شیعه ادامه داشته و تا قرن چهاردهم و حتی آغاز قرن پانزدهم نیز ادامه دارد و در این چهار قرن اخیر، آثار برجسته ای دربارۀ علوم عقلی، تألیف و منتشر شده است. با توجه به آنچه که گفتیم روشن می شود که گفتار خاورشناس معروف آدام متز دربارۀ شیعه بسیار بی پایه و جاهلانه است. او می گوید: شیعه در عقیده و مذهب، وارث معتزله است و برای شیعه در قرن چهارم مذهب کلامی خاصی نبوده است.(1)

اخیراً در مؤسسۀ امام صادق علیه السلام مجموعه ای در پنج جلد به نام «موسوعه الکتب الکلامیه» نتشر شده و مجموع اسماء آثار کلامی گردآوری شده است که شماره کتاب های کلامی شیعه حدود سیزده هزار عنوان می باشد. البته این آمار تا نهایت سال 1378 می باشد.

شیعه، از نخستین روز، پیرو امیرمؤمنان و فرزندان معصوم آنها علیهم السلام بوده است. و اصول مسائل کلامی را از وی آموخته اند و اگر هم معتزله در این مورد تا حدودی با شیعه هماهنگ بوده اند، یعنی مکتب خود را به امام علی علیه السلام نسبت می دهند، گواه بر فرع بودن شیعه بر معتزله نیست. اصولاً در همان چهار قرن نخست، شیعیان کتابهایی فراوان بر ضد معتزله نوشته اند و شما می توانید با