فرهنگ عقاید و مذاهب اسلامی: زیدیه و اسماعیلیه و دیگر فرق - جلد 7 و 8 صفحه 254

عنوان حاجب بین او و مردم قرار گرفت اینان امامان مستورند. سپس دورۀ امامان ظاهر، آغاز می شود و نخستین کسی که پردۀ غیبت را پاره کرد عبیداللّه مهدی است که به مغرب، مهاجرت کرد و دولت فاطمی را تشکیل داد و از آن زمان، امامان عصر ظهور پدید آمدند.

***

مذهب در فرآیند تکامل

مذهب اسماعیلی، مذهبی نبود که روز نخست ارکان و اصول آن، به صورت روشن، مدوّن گردد، بلکه در پیوند با حرکتهای زیرزمینی و آرای فلسفی تکامل پیدا کرد و گرنه از روز نخست به صورت یک مذهب بسیط بود و خلاصۀ آن اینکه رشتۀ امامت، پس از امام صادق علیه السلام به فرزند او اسماعیل منتقل می شود، نه به برادرش امام موسی کاظم علیه السلام در این هنگام، مذهب اسماعیلی به فرقه هایی تقسیم شد.

البته چنانکه گفته شد از دوران محمد بن اسماعیل تا برسد به رضی (حسین بن احمد بن عبداللّه بن محمد بن اسماعیل)، همگی امامان مستور و پنهانند و پس از این چهار نفر، دوران امامان ظاهر، آغاز می شود.