آداب و احکام کسب و کار صفحه 135

معامله سلف

* مسأله 60_ معامله سلف آن است که مشتری پول را بدهد که بعد از مدّتی جنس کلّی را تحویل بگیرد و اگر بگوید: این پول را می دهم که مثلاً بعد از شش ماه فلان جنس را بگیرم، و فروشنده بگوید: قبول کردم، یا فروشنده پول را بگیرد و بگوید: فلان جنس را فروختم که بعد از شش ماه تحویل بدهم، معامله صحیح است.

* مسأله 61_ اگر پولی را سلف بفروشد و عوض آن را پول بگیرد، معامله باطل است، در صورتی که طلا ونقره مسکوک باشد؛ ولی مثل اسکناس یا مس یا نیکل اشکالی ندارد، ولی اگر جنسی را سلف بفروشد وعوض آن را جنس دیگر یا پول بگیرد، معامله صحیح است و احتیاط مستحبّ آن است در عوض جنسی که می فروشد، پول بگیرد وجنس دیگر نگیرد.

شرط معامله سلف

* مسأله 62_ معامله سلف شش شرط دارد:

اوّل _ خصوصیّاتی را که قیمت جنس به واسطه آنها فرق می کند، معیّن نمایند ولی دقّت زیاد هم لازم نیست، همین قدر که مردم بگویند خصوصیّات آن معلوم شده کافی است. پس معامله سلف در نان وگوشت وپوست حیوان ومانند اینها که نمی شود خصوصیّات شان را کاملاً معیّن کرد، باطل است.

دوم _ پیش از آن که خریدار و فروشنده از هم جدا شوند، خریدار تمام قیمت را به فروشنده بدهد یا به مقدار پول آن از فروشنده طلبکار باشد و طلب خود را بابت قیمت جنس حساب کند، و او قبول نماید به شرط آن که وقت اداء دین رسیده باشد و چنانچه مقداری از قیمت آن را بدهد، اگرچه معامله به آن مقدار صحیح است، ولی فروشنده می تواند معامله همان مقدار را به هم بزند.

سوم _ مدّت را کاملاً معیّن کنند، و اگر مثلاً بگوید: تا اوّل خرمن جنس را تحویل می دهم، چون مدّت کاملاً معلوم نشده، معامله باطل است.

چهارم _ وقتی را برای تحویل جنس معیّن کنند که در آن وقت، جنس به قدری