آداب و احکام کسب و کار صفحه 45

و فریب به شمار می رود و حرام و نادرست است.

رسول خدا صلی الله علیه و آله وسلم فرمودند:

النَّاجِشُ خَائِن؛(1)

کسی که قیمت را بدون قصد خرید افزایش می دهد خائن است (زیرا این افزایش، کاذب و فریبکارانه است).»

حضرت در حدیث دیگری فرمودند:

لاتَناحَشُوا و لاتَدابَرُوا؛

به یکدیگر پشت نکنید (قهر نکنید) و قیمت را زیاد نکنید که این کار خیانت است.»

امام صادق علیه السلام از رسول خدا صلی الله علیه و آله وسلم نقل کرده است که حضرت فرمودند:

«چند طایفه اند که بر زبان محمد صلی الله علیه و آله وسلم نفرین شده و ملعون هستند؛ از جمله دو نفری که با هم تبانی کرده اند که یکی قیمت را به نفع دیگری افزایش دهد.»(2)

از جمله کارهای ناشایست، دخالت درمعامله دیگران است، به این معنا که وقتی دو نفر در حال معامله هستند فرد سومی از راه برسد و وارد معامله آنان شود و بگوید من نیز خریدارم. این کارچون باعث طمع صاحب کالا می شود و قیمت را بالا می برد یا باعث می شود مشتری اول نتواند کالای مورد نظر را بخرد با این که حق تقدم با او بوده، درست نیست و از آن نهی شده است. چنان که نقل شده است:

«نَهَی أَنْ یَدْخُلَ الرَّجُلُ فِی سَوْمِ أَخِیهِ الْمُسْلِم؛(3)

رسول خدا صلی الله علیه و آله وسلم از وارد شدن به معامله ی برادر مسلمان خود نهی فرمودند.»

همچنین فرمودند:

«لایَبِیعُ بَعْضُکُم عَلی بَیعِ اَخیهِ؛(4)

هیچ یک از شما وارد معامله برادر دینی خود نشود.»

1- بحار، ج73، ص347.
2- وسائل، ج17، ص 458.
3- وسائل، ج17، ص459.
4- کنزالاعمال، ص694.