- مقدمه 1
- شخصیت خاندان رسالت 3
- اشاره 7
- اشاره 13
- آیات مربوط به شفاعت چند گروهند 14
- پاسخ به یک پرسش 33
- بیانی از استاد علاّمه طباطبایی در پاسخ همان سؤال 35
- شفاعت های منفی و مثبت 37
- شفاعت های مردود 37
- شفاعت های مثبت 38
- اشاره 45
- اشاره 46
- آیه مودت در قربی 48
- سؤال یکم 55
- اشاره 55
- پاسخ 56
- پاسخ : 58
- سؤال دوم 58
- پاسخ 59
- سؤال سوم 59
- سؤال چهارم 65
- پاسخ 66
- پاسخ 72
- اشاره 72
- سؤال پنجم 72
- مفاد آیه 77
- سؤال ششم 78
- سؤال هفتم 83
- سؤال هشتم 86
- اشاره 90
- پرسش نخست: 91
- پرسش هایی پیرامون آیه 91
- سؤال دوم 97
- سؤال سوم 98
- سؤال چهارم 100
- اشاره 104
- یورش به خانه وحی 108
- جنایتکار عصر بنی امیه 110
- تعصب های ناروا 112
- پاسخ 113
- اشاره 120
- هیئت نمایندگی نجران در مدینه 124
- نمایندگان نجران با پیامبر مذاکره می کنند 127
- هیئت نمایندگی نجران از مباهله منصرف می شوند 131
- صورت صلحنامه ای که به امضای طرفین رسید 132
- بزرگ ترین سند فضیلت 133
- در پایان از تذکر چند نکته ناگزیریم: 134
- اشاره 141
- اشاره 142
- الهام و الکسیس کارل 147
- شهود و فلسفه برکسن 151
- غرور بیجا 151
- اشاره 153
- 1. وجود وحی در حیوانات 154
- 3. الهام به افراد 155
- 2. خواب های راستین 155
- 4. ارتباط با ارواح 156
- 5. روشن بینی و تله پاتی 157
- اشاره 159
- آیات گروه نخست 160
- پاسخ چند پرسش یا اعتراض 163
- اعتراض نخست 164
- این پندار از جهاتی مردود است 165
- سؤال دوم 169
- پاسخ 169
- سؤال سوم 171
- اشاره 178
- هدف آیه نخست 180
- تشریح آیه دوم 182
- تحلیل معنی آیه سوم 184
- تحلیل معنی آیه چهارم 185
- 1. آگاهی حضرت آدم از غیب 187
- اشاره 187
- 2. آگاهی های غیبی حضرت نوح 190
- 3. خبرهای غیبی یعقوب 192
- 4. خبرهای غیبی حضرت یوسف 194
- 6. خبرهای غیبی همسفر موسی 199
- 7. به مادر موسی الهام می شود 201
- 9. ابراهیم از آینده قوم لوط آگاه می گردد 204
- 10. آگاهی پیامبر اسلام از غیب 205
- 1. گنج های کسری را تصرف می کنید 209
- 3. علی جان! شقی ترین افراد تو را می کشد 210
- 4. ابی ذر تنها می میرد 211
- 5. عمار را گروه ستمگر می کشد 212
- 6. بر شتری سوار می شوی و با علی نبرد می کنی 213
- 7. علی، تو با گروه سه گانه نبرد می کنی 213
- 8. شیرویه خسرو را کشت 214
- 9. زبیر تو با علی ظالمانه می جنگی 214
- 10. دوازده نفر از آیین اسلام سرپرستی می کنند 215
- 11. بنی امیه بر جان و مال و دین مردم مسلط می شوند 216
- 1. شهر بصره غرق می شود 218
- اشاره 218
- 2. معاویه بر سرزمین عراق مسلط می گردد 219
- 3. ده نفر از خوارج جان به سلامت نمی برند و از یارانم ده نفر کشته نمی شود 220
- 5. اگر خوارج نبرد کنند، کشته می شوند 221
- 7. مروان بن حکم حکومت بسیار کوتاهی خواهد داشت 222
- 8. زنجی ها بر بصره مسلط می گردند 223
- 11. خدا انتقام خود را می کشد 225
- 12. زخمی ها از روی کشته ها راه می روند 226
- 14. در اینجا فرزندم حسین کشته می شود 227
قضای حتمی و لازم کرده است باز منوط به یک نوع مشیت و خواست او است و چنان نیست که زمام آن از اختیار او خارج شده باشد، مانند این آیه:
(فَأَمَّا الَّذینَ شَقُوا فَفِی النَّارِ لَهُمْ فیها زَفیرٌ وَ شَهیقٌ * خالِدینَ فیها ما دامَتِ السَّماواتُ وَ الْأَرْضُ اِلاَّ ما شاءَ رَبُّکَ اِنَّ رَبَّکَ فَعَّال لِما یُریدُ * وَ أَمَّا الَّذینَ سُعِدُوا فَفِی الْجَنَّهِ خالِدینَ فیها ما دامَتِ السَّماواتُ وَ الْأَرْضُ اِلاَّ ما شاءَ رَبُّکَ عَطاءً غَیْرَ مَجْذُوذ)(1).
«امّا شقاوتمندان در آتشند و ناله می کشند و مادامی که آسمان ها و زمین برقرار است، در آتش خواهند بود مگر آنچه پروردگار تو بخواهد. پروردگارت هرچه بخواهد، انجام می دهد و امّا سعادتمندان در بهشت هستند و مادامی که آسمان ها و زمین برقرار است، در آنند مگر آنچه پروردگارت بخواهد، بخششی است قطع نشدنی».
همان طور که ملاحظه می کنید، در این آیه خلود و ماندن همیشگی در بهشت و دوزخ، معلق بر مشیت و خواست خدا شده است. این موضوع مخصوصاً در مورد خلود در بهشت که صریحاً در همین آیه می فرماید «بخششی است همیشگی و قطع نشدنی» دلالت بر این دارد که حکم خدا بر خلود در بهشت و دوزخ کار را از دست او بیرون نمی برد و لطمه ای به فرمانروایی و مالکیت مطلقه او نمی زند; همچنان که جمله (اِنَّ رَبَّکَ فَعَّال لِما یُریدُ) در همین آیه نیز این مطلب را تأکید می کند.
از این بیانات روشن می شود که منظور از آیات نفی کننده شفاعت (چنانچه مربوط به شفاعت در قیامت باشد) این است که کسی به عنوان اصالت و استقلال چنین حقی را ندارد و منظور از آیات اثبات کننده شفاعت این است که اصلاً و ذاتاً شفاعت برای غیر خدا بستگی به اذن و تملیک او دارد.(2)8.
1- . هود، 106-108.
2- . المیزان، ج1، ص158.