نظام واسطه در خلقت صفحه 102

دارند محقق سازد بعد از صداقت و تقوای آنها با خداوند. و هرگز در روی زمین عاقلی از موحدان نیست که معتقد باشد اینکه وسائط به طور استقلال نفع داده یا ضرر می‌رسانند، مگر آنکه خداوند اذن دهد. و نیستند وسایل و واسطه‌های مشروع جز دلایل حق برای خلق در ابلاغ رسالت و انزال رحمت و به سعادت رساندن آنها و مظهری از مظاهر امتحان عبد را در صدق پیرویش. و لذا خداوند ملائکه را امتحان کرد آن زمانی که آنان را امر به سجده برای آدم نمود؛ با آنکه می‌دانست که سجده برای غیر خدا شرک است، و کسی به جز شیطان از این دستور سرپیچی نکرد، و سجده برای آدم مجرد دعا نبود، بلکه سجده‌ای محسوس بود و او مظهری از مظاهر امتحان الهی به حساب آمد. حال، تو از این صحنه به صحنه‌ای دیگر وارد شو، زیرا شبیه آن را در حیات خود مشاهده می‌کنیم؛ چرا که خداوند کعبه را تعظیم کرده و ما را دستور به سجده به طرف آن نموده است، زیرا می‌داند که سجده در حقیقت برای اوست. و آیا سزاوار است بر ما که معتقد شویم کسی که به سوی کعبه سجده می‌کند برای غیر خدا سجده کرده است.

شبهه دوم: واسطه گرفتن کفر است‌

اشاره

ابن تیمیه می‌گوید:

... فمن جعل الملائکة و الانبیاء وسائط یدعوهم و یتوکل علیهم و یسألهم جلب المنافع و دفع المضار، مثل

ان یسألهم غفران الذنب و هدایة القلوب و تفریج الکروب و سدّ الفاقات، فهو کفر