توسل صفحه 18

2- نظرات مختلف دربارۀ توسّل

اشاره

قبل از بیان و بررسی دلایل توسّل ومشروع بودن آن ، شایسته است نظریّه هایی که دربارۀ جواز و یا منع آن وجود دارد ، بیان شود.

دیدگاه اوّل: منع توسّل

البانی، معتقد به این نظریّه (منع توسّل) است . او در کتاب التوسّل ، انواعه ، أحکامه، «توسّل» را نوعی گمراهی دانسته و در مقدّمۀ کتاب شرح الطحاویه می نویسد:

«توسّل، جزء مسائل اعتقادی نیست». (1)

محم-ّد بن عبدالوهّاب نیز معتقد به ممنوع بودن توسّل است. او می گوید:

اگر برخی از مشرکان (مسلمانانی که وهّابی نیستند) به تو بگویند:

أَلا إِنَّ أَوْلِیَاء اللّهِ لاَ خَوْفٌ عَلَیْهِمْ وَلاَ هُمْ یَحْزَنُونَ (2)

«آگاه باشید! اولیای خدا، نه ترسی دارند و نه غمگین می شوند».

و یا بگویند: شفاعت حق است. و یا این که: پیامبران در نزد خداوند منزلت دارند، و یا سخنی از پیامبر(صلی الله علیه و آله) ذکر کنند و بر اعتقاد باطل خویش (شفاعت) استدلال نمایند که تو آن را نمی فهمی و توانایی بر جواب نداری، در جواب به آنان بگو : خداوند در قرآن می فرماید: